Enhancing the museum experience: The case of the Hatay Archaeological Museum

Bu tez çalışması, Türkiye'nin en seçkin devlet müzelerinden biri olan Hatay Arkeoloji Müzesi'ni incelemektedir. Müzenin eşsizliğinin temelinde, sahip olduğu mozaik koleksiyonunun kalitesi bulunmaktadır. Antakya ve yakın çevresinde bulunmuş olan mozaiklerin oluşturduğu bu zengin koleksiyon, müzeyi Tunus'daki Bardo Ulusal Müzesi'nden sonra dünyanın en zengin mozaik müzelerinden biri haline getirmiştir. Sofistikeliği, zenginliği ve refahı, ticaret ve ulaşım kavşakları üzerinde yeralmasıyla tanınan Antakya şehri tarih boyunca çok önemli bir konuma sahip olmuştur.Modern çağda müzeler depo ve milli ideolojinin aktarıcısı olarak görüldükleri için 1960'lara kadar müzeler koleksiyon odaklı bir politika izlemişlerdir. Postmodernizm ve postyapısalcılık gibi yeni felsefelerin ortaya çıkışı da müzelerin varlığını etkilemiştir. Günümüzde koruyucu, aktarıcı, ve yorumlayıcı rollerinin yanısıra müzeler, yaşam boyu öğrenme için de güçlü birer merkez olarak kabul edilmektedirler. Bu süreçte ziyaretçi beklentileri ve taleplerini karşılamak amacıyla müzeler ziyaretçileriyle karşılıklı iletişim kurmayı, onların müze deneyimlerini iyileştirmeyi ve daha geniş kitlelere ulaşmayı amaçlamışlardır. Böylelikle müzeler yeni fonksiyonlar, yaklaşımlar ve organizasyon yapılarında yeni bölümler geliştirmişlerdir. Bu yeni gelişmeler; eğitim programları, çeşitli sergileme teknikleri, pazarlama araçları ve teknikleri, ziyaretçi çalışmaları, üyelik ve gönüllülük programları ve çeşitli ziyaretçi hizmetleri gibi konuları kapsamaktadır.Bu bağlamda, bu tez çalışması kapsamında Hatay Arkeoloji Müzesi'nde müze-ziyaretçi etkileşiminin kurulmasının ve müze deneyiminin geliştirilmesinin gerekliliği savunulmuş ve saptanan ihtiyaçlar doğrultusunda olası müze hizmetleri önerilmiştir. Mozaik koleksiyonu ve bölgenin kültürel ve tarihsel önemi, ziyaretçilere daha iyi ve uygun bir yöntemle anlatılmalıdır. Bu bakımdan, eğitim ve iletişim araçlarının bir formu özellikle vurgulanmalı, bir mozaik rehberi oluşturulmalıdır.