Non-melanom deri tümörlerinin tanısında Tzanck smearin tanısal değeri

Sitoloji, hücrelerin karakteristik özelliklerini incelemeye dayalı tanısal bir yöntemdir. Dermatolojik hastalıklarda sitoloji, ilk kez 1947 yılında Arnault Tzanck tarafından uygulanmıştır. Günümüze kadar Tzanck sitolojisi pek çok eroziv-vezikülöbüllöz, noduler ve tümoral hastalıkların tanısında kullanılmıştır. Günümüzde sitoloji dermatologların küçük bir bölümü tarafından kullanılmakla birlikte; deneyimli eller tarafından yapıldığında bazı deri hastalıkları için hızlı, basit, ucuz, lokal anestezi gerektirmeyen, poliklinik şartlarında yapılabilen ve güvenilir bir tanısal yöntemdir. Tzanck smear ile genodermatozlar (Hailey-Hailey ve Darier hastalığı), infeksiyonlar (herpes enfeksiyonları, molluskum kontagiozum, leishmaniasis), otoimmün hastalıklar (pemfigus) ve kutanöz tümörler (bazal hücreli karsinom, yassı hücreli karsinom, malign melanom, mastositom) gibi pek çok deri hastalığının tanısı konulabilir. Non-melanom deri kanserlerinin sıklığı dünyada ve ülkemizde gittikçe artmaktadır. Bazal hücreli kanser non-melanom deri kanserleri içinde en sık görülenidir. Bu tümörün tipik sitolojik bulguları olması nedeniyle Tzanck smear ile kısa sürede tanısı konulabilmektedir. Bununla birlikte tek başına sitolojik inceleme yassı hücreli kanseri keratoakantom, aktinik keratoz gibi tümöral lezyonlardan ayırmada yetersizdir. Bu çalışmanın amacı non-melanom deri kanserlerinin tanısında sitolojinin altın standart yöntem olan histopatolojiye göre sensitivite ve spesifitesini araştırmaktı. Çalışmaya klinik olarak non-melanom deri kanseri olduğu düşünülen 53 hasta dahil edildi. Hastaların lezyonlarından slit-skin ve kazıma yöntemleriyle örnekler alındı. Elde edilen materyal lam üzerine yayıldı, havada kurutulduktan sonra giemsa ile boyandı. Histopatolojik inceleme için lezyonlardan eksizyonel veya insizyonel biyopsi alınması için hastalar plastik cerrahi polikliniğine yönlendirildi. Çalışmaya alınan hastaların 25'i kadın, 28'i erkekti. Erkek/kadın oranı 1.12 olarak bulundu. Hastaların yaş ortalaması 62.3±10.9 idi. Sitolojik incelemede 53 lezyonun 40'ı bazal hücreli kanser, 7'si yassı hücreli kanser, 3'ü aktinik keratoz, 2'si Bowen hastalığı ve 1'i keratoakantom olarak değerlendirildi. Histopatolojik olarak ise 39 hasta bazal hücreli kanser, 5 hasta yassı hücreli kanser, 5 hasta aktinik keratoz, 2 hasta Bowen hastalığı, bir hasta keratoakantom ve bir hasta epitelyal hiperplazi tanısı aldı. Bu sonuçlarla non-melanom deri kanserleri içinde bazal hücreli kanser için sitolojinin sensitivitesi %94.87, spesifitesi %78.57; yassı hücreli kanser için sensitivitesi %60, spesifitesi %91.66 bulundu. Anahtar kelimeler: Sitoloji, Tzanck smear, non-melanom deri kanseri