Organik gübre uygulamasının tatlı sorgum (Sorghum bicolor L. Moench) bitkisinde yem, biyoetanol ve biyogaz üretimine etkisi

Bu araştırma Çukurova koşullarında farklı organik gübre ve azot dozu uygulamalarının tatlı sorgum (Sorghum bicolor L. Moench) bitkisinde yem, biyoetanol ve biyogaz üretimine etkilerini araştırmak amacıyla inorganik azotlu gübre uygulamaları ana parselleri (0, 5, 10, 15 ve 20 kg/da), organik gübre uygulamaları (0, 250, 500, 750 ve 1000 kg/da) ise alt parselleri oluşturacak şekilde bölünmüş parseller deneme desenine göre 3 tekrarlamalı olarak yürütülmüştür. Araştırmada en yüksek kuru madde verimi (2684.26 kg/da), 750 kg/da organik gübre ve 15 kg/da inorganik azot dozunun beraber uygulanmasından elde edilmiş olup, onu önemsiz farklarla, 250 kg/da organik gübre ve 20 kg/da inorganik azot dozunun beraber uygulanması (2646.47 kg/da), 750 kg/da organik gübre ve 20 kg/da inorganik azot dozunun beraber uygulanması (2531.12 kg/da) ve sadece 20 kg/da inorganik azot dozu uygulaması (2547.50 kg/da) izlemiştir. Araştırmada en yüksek ham protein verimi (159.52 kg/da) 250 kg/da organik gübre ve 20 kg/da inorganik azot dozunun beraber uygulanmasından elde edilirken, onu önemsiz farklarla 750 kg/da organik gübre ve 20 kg/da inorganik azot dozunun beraber (149.22 kg/da) uygulanması izlemiştir. Araştırmada en yüksek toplam etanol verimi (755.04 L/da) 750 kg/da organik gübre ve 20 kg/da azot dozunun beraber uygulanmasından elde edilirken, onu önemsiz farklarla sadece 20 kg/da azot dozu (686.58 L/da) uygulaması izlemiştir. Araştırmada en yüksek metan verimi (815.66 m3/da) 750 kg/da organik gübre ve 20 kg/da inorganik azot dozunun beraber uygulanmasından elde edilirken, onu önemsiz farklarla 250 kg/da organik gübre ve 20 kg/da inorganik azot dozunun beraber (796.22 m3/da) uygulanması ve 750 kg/da organik gübre ve 15 kg/da inorganik azot dozunun beraber uygulanması (771.86 m3/da) izlemiştir. Araştırmadan elde edilen sonuçlar, Çukurova koşullarında tatlı sorgum bitkisinden sürdürülebilir bir yem ve biyogaz üretimi için 250 kg/da organik gübre ve 20 kg/da inorganik azot uygulamasının, sürdürülebilir bir biyoetanol üretimi için ise 250 kg/da organik gübre ve 10 kg/da inorganik azot uygulamasının tercih edilebiliceğini göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Tatlı sorgum, yem, biyoetanol, biyogaz, organik gübre