Örgütlerde işgücü çeşitliliği ve insan kaynaklarına yönelik ayırımcılık uygulamaları: Ankara'da faaliyet gösteren 4 ve 5 yıldızlı otel işletmelerinde bir araştırma

İşgücüne yönelik yasa dısı ayırımcılık konusunda farklı tanımlar yapılmasına ragmen, ayırımcılık için verilebilecek kapsamlı bir tanım söyledir: Ayırımcılık; is ilanları, seçme ve yerlestirme, egitim, terfi, performans degerlendirme, ücret artısı, isten çıkarma gibi is süreçlerinde, ırk, yas, cinsiyet, din, dil, ulusal köken, özürlülük durumu gibi isin basarılı bir sekilde yerine getirilmesiyle ilgili olmayan faktörlere dayalı olarak karar verilerek, kisiler ya da gruplar arasında fark yaratmaktır. Ayırımcılık türleri konusunda literatürde farklı sınıflandırmalar yapılsa da, en yaygın olarak kullanılan iki ayırımcılık türü; farklı davranıs ve farklı etkidir. Farklı davranıs ayırımcılıgı; kasıtlı olarak yapılan ve ırk, din, cinsiyet, yas, ulusal köken, özürlülük durumu gibi faktörlere dayalı olarak, benzer durumdaki bireylere farklı sekillerde davranıldıgı zaman meydana gelmektedir. Farklı etki ayırımcılıgı ise; ayırımcılık kastı olmayan ancak ayırımcılık ile sonuçlanan is uygulamaları, kararlarıdır. sgücüne yönelik olarak gerçeklestirilen ayırımcılık uygulamaları temel olarak, kisiler veya belirli gruplar (kadınlar, siyahlar, özürlüler vb) hakkındaki önyargılardan kaynaklanmaktadır. Ayırımcılık uygulamaları örgütler için yüksek isgücü devir oranları, düsük isgücü verimliligi ve motivasyonu, yüksek düzeyde is basında bulunmama oranları, is için en uygun kisiyi seçmede basarısızlık, rekabet sansının azalması ve sonuçta örgütün verimlilik ve etkililiginin azalması gibi bazı olumsuz sonuçlar dogurmaktadır. sgücü ayırımcılıgı ile ilgili olarak çesitli yasal düzenlemeler yapılmasına ragmen, ayırımcılık uygulamaları varlıgını hala devam ettirmektedir. Bununla birlikte, bugün yasanan hızlı degisim ve küresellesme süreci, giderek artan sayıda örgütün isgücü çesitliligine deger vermesine sebep olmaktadır. Çesitlilik; cinsiyet, ırk, yas, ulusal köken, düsünme tarzı, bakıs açıları gibi özellikler bakımından örgütlerin daha heterojen hale gelmesini ifade etmektedir. Pazarın küresellesmesi, demografik yapıda meydana gelen degismeler, takım çalısmasının önemini artıran yeni is stratejileri ve imalattan hizmet sektörüne dogru yasanan degisimler, isgücü çesitliliginin temel sebepleridir. Çesitlilik örgütlerde; daha büyük sistem esnekligi, daha büyük yaratıcılık, daha iyi problem çözme ve rekabet avantajı gibi faydalar saglamaktadır. Özellikle hizmet sektöründe rekabet avantajı saglamak için, müsterilerin farklı ihtiyaçlarını anlayabilecek ve bu ihtiyaçlara en hızlı ve dogru sekilde cevap verebilecek çesitlenmis isgücüne ihtiyaç vardır. İsgücü çesitliligi bugün, ayırımcılık ile ilgili kanunlara uygun hareket etmenin ötesine giderek, örgütlerin yogun rekabet ortamında ayakta kalabilmesi için temel bir gereklilik haline gelmistir. Bu kapsamda, yapılan arastırmanın temel amacı, isgücü çesitliligi ile ayırımcılık algılamaları arasındaki iliskileri ortaya koymaktır. ?sgücü çesitliligi arttıkça, ayırımcılık algılaması azalır? ise, arastırmanın temel hipotezidir. Bu hipotezi test etmek amacıyla Ankara'daki dört ve bes yıldızlı 16 otel isletmesinde, toplam 421 çalısana anket uygulaması yapılmıstır. Yapılan arastırma sonucunda, %95 anlamlılık düzeyinde uyruk ile ayırımcılık algılaması arasında, %90 anlamlılık düzeyinde de gelir ile ayırımcılık algılaması arasında anlamlı ve pozitif bir iliski bulunmustur. Gerçeklestirilen analizler, %95 anlamlılık düzeyinde uyruk dısındaki diger demografik faktörlerden herhangi biri ile ayırımcılık algılaması arasında anlamlı bir iliski olmadıgını göstermistir.