Ortaokul ve lisede öğrenim gören güreş ve judo sporcularının kilo verme yöntemlerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi

Bu çalışmanın amacı ortaokul ve lisede öğrenim gören güreş ve judo sporcularının kilo verme yöntemlerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesidir. Araştırmanın çalışma grubunu, Bartın, Tokat, Ankara, Bolu, Samsun, Düzce, Kocaeli, Zonguldak ve İstanbul illerinde 80 judo 121 güreşçi toplam 201 sporcu oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak, "Kişisel Bilgi Formu", Yarar ve arkadaşları tarafından geliştirilen geçerliliği ve güvenilirliği yapılmış (alfa değeri α=0.74) "Sporcu Kilo Düşme Yöntemleri ve Etkileri Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizi bilgisayar ortamında SPSS 23.0 istatistik programı (SPSS Inc., Chicago, Illinois, ABD) kullanılarak yapılmıştır. Spor branşına göre sporcu kilo düşme yöntemleri ve etkileri ölçeği puanlarının karşılaştırılmasında fizyolojik, psikolojik ve diyet alt boyutları ve toplam ölçek puanlamasında anlamlı farklılık elde edilmiştir (p<0,05 ve p<0,001). Judo sporcularının ortalama puanları güreşçilerden daha yüksektir. Bir diğer bulgumuzda ise milli sporcu olup olmama durumuna göre sporcu kilo düşme yöntemleri ve etkileri ölçeği puanlarının karşılaştırılmasında psikolojik, ergojenik, diyet alt boyutları ve toplam ölçek puanlarında anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0,05). Fakat fizyolojik ve sıvı kaybı puanlarında anlamlı farklılık bulunmamıştır (p>0,05). Anlamlı farklılık olanlarda milli sporcuların puanları milli olmayan sporculardan daha yüksektir. Kategoriye göre sporcu kilo düşme yöntemleri ve etkileri ölçeği puanlarının karşılaştırılmasında psikolojik, diyet, sıvı kaybı alt boyut ve toplam ölçek puanlarında anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0,05 ve p<0,001). Anlamlı farklılık bulunanlarda miniklerin puanları diğerlerinden daha düşük çıkmıştır. Kilo düşerken zorlanma ve zorlanmama durumuna göre sporcu kilo düşme yöntemleri ve etkileri ölçeği puanlarının karşılaştırılmasında tüm alt boyutlar ve toplam ölçek puanında anlamlı farklılık bulunmuştur (p<0,05 ve p<0,001). Kilo düşmekte zorlananlar daha yüksek puan almışlardır. Antrenmanlarda yağmurluk kullanıldığı ve koşu yoluyla kilo verme gerçekleştiği görülmektedir. Sporcuların ergojenik madde kullanmadıkları görülmüştür. Sonuç olarak, bu çalışmaya katılan güreş ve judo sporcuları kilo düşme profili vücuttan yağ kaybı, sıvı kaybı, yiyecek ve karbonhidrat tüketimini azaltma ve antrenmanlarda yağmurluk kullanarak kilo verme eğilimlerinin genellikle tercih edilen stratejiler olduğu görülmektedir.