Otolog kök hücre nakli yapılan multiple myelomlu hastalarda febril nötropeni ataklarının değerlendirilmesi

İnfeksiyonlar kemoterapiye bağlı nötropeni gelişen hastalarda ölüm nedenleri arasında ilk sırayı almaktadır. Nötropenik hastalarda standart yaklaşım, aksi ispat edilene kadar ateşin infeksiyona bağlı olduğu kabul edilip empirik geniş spektrumlu antibiyotik tedavisine hemen başlamaktır. Çalışmamıza 2010-2014 yılları arasında İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Turgut Özal Tıp Merkezi, Erişkin Hematoloji Kemik iİliği Nakil Ünitesi'nde Multiple Myelom tanıları ile kemik iliği nakli yapılan 55 hasta alındı. Çalışmamızda bu hastalarda kemoterapiye bağlı gelişen 48 FEN (febril nötropeni) atağı retrospektif olarak değerlendirildi. Toplam 3 hastanın engraftman süreleri değerlendirilemedi. Bu değerlendirmede demografik özellikler, takip süreleri, nötropeni süresi, nozokomiyal infeksiyon oranları, profilaksi oranları, antifungal glikopeptid ve antiviral kullanım oranları, modifikasyon nedenleri, kültür pozitiflikleri, komorbidite ve exitus nedenleri gibi birçok parametre değerlendirildi. FEN ataklarının %39.5 MTİ (mikrobiyolojik olarak tanımlanmış infeksiyon) , %8.3'sı KTİ (klinik olarak tanımlanmış infeksiyon) , ve %52.2'si da FUO (nedeni belli olmayan ateş) kategorisinde değerlendirildi. Çalışmamızda 48 FEN atağının %87.0'sinde (27 atak) etken patojen bakteri, %13.0'ünde (4 atak) ise etken fungal ajan izole edildi. İzole edilen bakterilerin %55.5'ini (15 atak) gram-pozitif bakteriler, %44.5'unu (12 atak) gram-negatif bakterilerin oluşturduğu saptandı.En sık bakteriyel etken olarak gram-pozitiflerden Koagulaz negatif staphyolococcus (KNS) , gramnegatif etkenlerden ise K.pneumonia izole edildi. Kan kültüründen izole edilen patojenlerin %37.5'unu (3 atak) KNS, %12.5'unu (1 atak) K.pneumonia, %12.5'unu (1 atak) enterobacter, %12.5'unu (1 atak) Candida spp. ve %25'ini (2 atak) ESBL pozitif E.coli'nin oluşturduğu saptandı. Kateter kültürlerinden izole edilen patojen mikroorganizmaların %61.1'ni gram-pozitif bakteriler, %33.3'nü gram-negatif bakteriler, %5.6'sını ise fungal mikroorganizmların oluşturduğu tespit edildi. Kateter kültürlerinden izole edilen patojenlerin %44.4'ünü (8 atak) KNS, %11.3'ünü (2 atak) P.aeruginosa, %5.5'ini (1 atak ) K.pneumonia, %5.5'ini (1 atak ) Acinetobacter baumannii, %5.5'ini (1 atak ) E.coli, %5.5'ini (1 atak ) ESBL pozitif E.coli, %5.5'ini (1 atak ) Candida spp., %11.3'nün Enterococcus spp. ve %5.5'ini (1 atak ) Staphylococcus homunis'in oluşturduğu saptandı. Otolog kemik iliği nakli yapılan 55 multiple myelom hastasının, lökosit ve trombosit engraftman günleri incelendi. FEN atağı geçiren 23 hastanın ortalama lökosit engraftman süresi 10.9 gün olarak saptanırken, FEN atağı geçirmeyen 29 hastanın ortalama lökosit engraftman süresi 9.8 gün, 52 hastanın ise lökosit engraftman süresi ortlama 10,3 gün olarak saptandı. 55 hastanın FEN atağı geçiren 23 hastanın ortalama trombosit engraftman günü 14.9 gün, FEN atağı geçirmeyen 29 hastanın ortalama trombosit engraftman günü 12.1 gün ve 52 hastanın ortalama trombosit engraftman süresi 13.3 olarak saptandı. Sonuç olarak, her merkezin kendi infeksiyon etkenlerini yakından izleyip empirik antibiyotik tedavi politikalarını geliştirmesi, febril nötropeni sürecinin daha iyi yönetilmesinde olumlu katkı sağlayabilir. Ayrıca merkezlerin patojen profili zaman içerisinde değişebileceğini göz önüne alarak belirli aralıklarla kendi merkezlerinin durumlarını değerlendirmesi gerekmektedir.