Pazarlama karması bakış açısıyla medikal turizm bileşenlerinin değerlendirilmesi: Muğla ili örneği

Sağlık turizminin bir alt dalı olarak insanların tedavi olmak amacıyla başka ülkelere seyahat etmeleriyle ortaya çıkan medikal turizm pazarı 2000'li yıllarla birlikte hızla büyüyen bir pazardır. Yirminci yüzyılın sonlarına kadar üst gelir grubundaki gelişmekte olan ülke vatandaşları kendi ülkelerinde olmayan tedavilere ulaşmak amacıyla gelişmiş ülkelere seyahat ederken, sonrasında gelişmekte olan ülkelerin pazara girmesiyle seyahatin yönü, gelişmiş ülkelerden gelişmekte olan ülkelere doğru değişmiştir. Böylece ileri teknoloji, kaliteli hizmet ve uygun fiyat politikasıyla medikal turizm pazarı büyük gelişim göstermiştir. Pazarlama karması ise işletmelerin uzun ve kısa vadeli strateji ve taktiklerini geliştirmek için kullandıkları, tüketicinin ihtiyaçlarına göre ürünlerinin oluşumundaki tüm karar verme süreçlerini oluşturan kavramsal bir çerçevedir. Türkiye'nin en önemli kitle turizm destinasyonlarından birisi olan Muğla İli, kitle turizminde ki başarısı, sahip olduğu konumu, ulaşım ve konaklama olanakları, tarihi, doğal, kültürel zenginlikleri ve sağlık alt yapısı ile medikal turizm açısından da önemli bir destinasyon olabilme potansiyelindedir. Bu bakış açısıyla geliştirilen tezin amacı Muğla İli medikal turizm bileşenlerinin pazarlama karması kapsamında değerlendirilmesidir. Bu çalışma keşfedici araştırma deseniyle ortaya koyulmuş olup öncelikle literatürden elde edilen veriler ışığında içerik analizi yapılarak araştırma amacına uygun veri toplama aracı oluşturulmuş sonrasında da karmaşık problemlerin hiyerarşik bir yapı içerisinde çözülmesini sağlayan Analitik Hiyerarşi Process (AHP) yöntemi kullanılmıştır. Hizmet pazarlama karması bileşenlerinden oluşan 7 ana kriter ve bunlara bağlı 26 alt kriterden oluşan, ikili karşılaştırma matrislerinin kullanıldığı AHP yöntemine göre hazırlanan veri toplama aracı, yargısal ve kar topu örneklem yöntemiyle 35 katılımcıya 01 Şubat – 15 Mart 2022 tarih aralığında uygulanmıştır. Veriler Microsoft Excel ve Expert Choice programlarında analiz edilmiş olup elde edilen bulgulara göre 'Fiziksel Kanıtlar' ana kriteri önem ağırlığı en yüksek ana kriter olarak belirlenmiştir. Tedavi ücreti, hekim kalitesi, ulaşım kolaylığı, diğer müşterilerin memnuniyetleri, hizmet sağlayıcıların ve fiziksel alanların görünümü, medikal turizm odaklı kişiye özel sağlık hizmeti ve hastaların süreçle ilgili doğru bilgilendirilmesi alt kriterleri ise kendi grupları içerisinde önem ağırlığı en yüksek alt kriterler olarak belirlenmiştir.