Portal hipertansif tavşanlarda pantoprazol infüzyonunun hepatik arter ve portal akım hemodinamisi üzerine akut etkileri

Amaç: Çalışmamızın amacı parsiyel portal ven ligasyonu oluşturulmuş tavşanlarda somatostatin ve pantoprazol infüzyonun portal ven basıncı, hepatik arter basıncı, sistemik arter basıncı ve nabız sayısı üzerine akut etkileri karşılaştırmaktır.Gereç ve Yöntem: Denekler üç gruba ayrıldı. Birinci gruba sham operasyonu, ikinci ve üçüncü gruba parsiyel portal ven ligasyonu uygulandı, dört hafta sonra anestezi altında laparotomi yapılarak femoral arter, portal ven ve hepatik arter kanüle edilerek, sistemik arteriyel basınç (SAB), nabız, hepatik arter basıncı (HAB) ve portal ven basıncı (PVB) monitörize edilerek ölçüldü. Bazal ölçümler yapıldıktan sonra 2. gruba i.v. somatostatin (1-1.5 µg/kg iv bolus, 1-1.5 µg/kg iv infüzyon) ve 3. gruba i.v. pantoprazol (1 mg/kg iv puşe, 0,1 mg/kg/h infüzyon) uygulandı, 30. dakikada ölçümler tekrarlandı. İnfüzyon öncesi ve infüzyonun 30. dakikasındaki ölçümler karşılaştırıldı. Sham grubunda bazal portal ven basıncı, hepatik arter, ortalama arteriyel basınç ve nabız sayısı ölçüldü serum fizyolojik infüzyonu (1ml/kg/dk) uygulanarak infüzyonun 30. dakikasında aynı ölçümler tekrarlandı.Bulgular: Pantoprazol, somatostatin grubu ile sham grubu portal ven basıncı ölçümleri karşılaştırıldı. Portal ven basıncı pantoprazol (11,4 mmHg) ve somatostatin (12,2 mmHg) grubunda sham grubuna (7,7 mmHg) göre anlamlı derecede yüksek tespit edildi (P<0.05). Dolayısıyla PPI ve somatostatin grubunda portal hipertansiyonun oluştuğu gösterildi.Pantoprazol infüzyonu öncesi ve sonrası değerler karşılaştırıldı; ortalama arteriyel basıncını etkilemediği, buna karşılık nabız, hepatik arter ve portal ven basıncını anlamlı olarak azalttığı saptandı.Somatostatin infüzyonu ile hepatik arter, portal ven basıncında istatistik olarak anlamlı düşme olduğu, ortalama sistemik arteriyel basınçta istatistiksel olarak fark olmadığı görüldü (P=0,77).Somatostatin grubunda portal ven basıncında pantoprazol grubuna göre anlamlı olarak daha fazla düşüş saptandı. (P=0,014). Pantoprazolün PVB'ı azaltmakla birlikte bu etki SMS'nin etkisi kadar güçlü olmadığı tespit edildi.Sham grubunda olası plasebo etkisini dışlamak amacıyla serum fizyolojik infüzyonu yapılarak bazal ve 30. dakikalardaki ölçümler karşılaştırıldı, istatistiksel olarak anlamlı fark tespit edilmedi.Sonuç: Pantoprazolün somatostatin kadar güçlü etkili olmamakla birlikte portal ven basıncını anlamlı olarak düşürür. Üst GİS kanamalarında etyoloji bilinmeksizin başlanılan pantoprazol infüzyonu özellikle sirotik hastalarda mide asidini azaltıcı etkisine ek olarak portal hipertansiyonu azaltması kanama kontrolünün sağlanmasında ek fayda sağlayabilir. Çalışmamız, ileride pantoprazolün portal hemodinamiğe etkilerinin belirlenmesi için yapılacak insan çalışmalarına ışık tutabilir.