Psöriasisli hastalarda düşük dansiteli lipoprotein (LDL)'in oksidasyona yatkınlığı ve bunun oksidan-antioksidan denge ile ilişkisi

Psoriasis, anormal lipid metabolizması, artmış oksidan stress ve kardiyovasküler olayların eşlik ettiği kronik ve tekrarlayıcı yaygın inflamatuvar bir deri hastalığıdır. Bu çalışmada, psoriasisde gecikme süresisni kullanarak LDL'nin oksidasyona yatkınlığını, m vivo LDL oksidasyonu göstergesi olan okside LDL'ye karşı otoantikorlann (oLAb) düzeylerini ve bunların oksidan-antioksidan denge ile ilişkisi ve aterosklerozla bağlantısının değerlendirilmesi amaçlanmıştır. İn vitro bakır katalizli LDL oksidasyonu sırasında konjuge dien oluşumu spektrofotometrik takip edilerek LDL'nin oksidasyona yatkınlığını gösteren gecikme zamanı (t-lag) değerlendirildi. Çalışma grubu, 35 psoriasisli hasta (18 kadın ve 17 erkek) ve aynı cins ve yaşta 35 sağlıklı gönüllülerden (16 kadın ve 19 erkek) oluşturuldu. Plazma ve lipoprotein lipid parametrelerinin, antioxidan enzimlerin, akut faz proteinlerinin ve oLAb'ın seviyeleri, bakır katalizli LDL oksidasyonu kinetiği, ve eritrositlerde de antioksidan enzim aktiviteleri ve lipid peroksit seviyeleri belirlendi. Aterojenik lipidler (TK, TG ve LDL-K), lipid peroksidasyonu göstergeleri [(LDL- TBARS, oLDL-TBARS, eritrosit TBARS, plazma lipid hidroperokside(LHP), serum oLAb and maksimum dien konsantrasyonu (MDK)] ve akut faz reaktanlan (CRP, ESH, PMN-lökosit, seruloplazmin and fîbrinojen) seviyeleri psoriasisli hastalarda sağlıklı kontrol grubundan anlamlı düzeyde yüksek iken, eritrositlerde antioksidan enzimler [katalaz (Kat), süperoksit dismutaz (SOD), ve glutatyon peroksidaz (GSH-Px)] ve plazma SOD aktiviteleri, t-lag ve HDL-K anlamlı düzeyde düşük idi. İzole LDL ve HDL'de TG seviyeleri anlamlı yüksekti. Korelasyonlan genel anlamda ifade etmek gerekirse, oLAb, MDK, ve oLDL- TB ARS, hem birbirleri ile ve hem de aterojenik lipid parametreleri ve lipid peroksidasyonu ürünler ile pozitif, antioksidan enzimlerle (özellikle de plazma SOD) negatif korelasyonlar gösterdi. Diğer taraftan t-lag ile VLDL- ve LDL-TG seviyeleri arasında negatif korelasyonlar görüldü. Serum LDL kolesterolü izole LDL kolesterol ve serum HDL kolesterol ise izole HDL kolesterol seviyeleri ile nalamlı pozitif korelasyonlar gösterdi. İnflamatuar olayların etkisiyle oksidan stresin artması, antioksidan kapasitenin azalması ve lipid ve lipoproteinlerin yapısındaki değişikliklerine cevaben otoantikorlann oluşumu neticesinde psoriasisli hastaların da ateroskleroz riski taşıdıktan sonucuna varıldı. Anahtar kelimeler: Psoriasis, LDL oksidasyonu, antioksidanlar, ateroskleroz.