Russell Felsefesinde tanrı ve kötülük problemi

Bu çalışmamızda Russell'ın Tanrı ve kötülükle ilgili düşüncelerini din felsefesi açısından incelemeye çalıştık. Russell Kilise'nin tutumundan hayatı boyunca son derece rahatsız olmuştur. Özellikle insanların özgürlüklerine müdahale edilmesi acımasızca ve adeta işkence mahiyetince cezaların uygulanması din karşı bir soğukluk geliştirmesine sebep olmuştur. Ayrıca Russell bir taraftan Tanrı'nın varlığı ispatlama noktasında agnostik olduğunu söylerken diğer taraftan Tanrı'nın ispatlanamayacağı yönünde görüş belirtmeyi tercih etmiştir. Bu da onun çelişkili yönlerinden biridir. Russell'ın inancının kaynağı olarak korku, nefret, adalet gibi duyguları dile getirmesi de dine karşı aldığı olumsuz tavrı göstermektedir. Ancak tün insanların bu sebepten dolayı dine inanması fikri tutarlı bir fikir değildir. Tanrının varlığı probleminin yanı sıra Russell'ın Din felsefesinin önemli konularından birisi olan Kötülük Problemini Tanrı'nın varlığı aleyhine kullanıp kullanmadığını analitik bir metotla incelemeye çalıştık. Tezimizde Russell'ın tabi kötülük ve ahlaki kötülük delilini kullanarak Tanrı'nın iyi, adil ve merhametli olduğu şeklindeki anlayışa getirmiş olduğu itirazları tahlil etmeye çalıştık. Görebildiğimiz kadarıyla, Russell'ın itirazları teistik ahlaka yönelerek Tanrı'nın iyi, adil ve merhametli olmasına rağmen tabii ve ahlaki kötülüğe dünyada izin vermesinin kabul edilmez olduğu noktasında toplanmaktadır. Bizim Russell'a karşı yapmaya çalıştığımız kötülük problemi çabasında ise, Tanrı'nın adaletiyle kudreti arasındaki ikileme dikkat çekilmiştir. Kanaatimizce, bu ikilemin çözümü, teolojik ahlakın değil, ahlak teolojisinin Tanrı tasavvurunda bulunmaktadır. Russell, bu ikisi arasındaki farka dikkat etmeksizin teizmi "dogmatik bir inanç" olarak kabul ettiği ve ahlak teolojisindeki değeri görmediği için Tanrı, insan ve evren tasavvurunda teizmi haksız bir şekilde eleştirmiştir. Diyebiliriz ki, Russell'ın iddia ettiği şekliyle kötülük problemi, monoteist dinler için bir tehlike oluşturmamaktadır. Anahtar Kelimeler: Tanrı, Russell, Ahlak, İnanç, Mantık, Kötülük.