S&P 500 endeksi ve kripto para borsaları arasındaki etkileşimin Granger analiz yöntemi ile incelenmesi

Para kavramı, keşfinden bugüne ekonomik ilişkilerin temelini oluşturan bir değişim ve değer ölçüsü olarak varlık göstermiştir. Teknolojik ilerlemeler ve dijital dönüşümle birlikte, özellikle paranın işlevi ve biçimi önemli ölçüde değişmiş, blok zincir teknolojisinin gelişimiyle kripto (dijital) paralar finansal sistemde yerini almıştır. Kripto paralar, merkeziyetsiz yapıları, şeffaflık ilkeleri ve hızlı işlem kabiliyetleriyle hem bireysel hem de kurumsal yatırımcılar tarafından alternatif bir yatırım aracı olarak benimsenmiştir. Burada yatırımcı kavramı, gelecekte değer kazanma beklentisiyle varlık satın alan birey ya da kurumları ifade etmektedir. Bu çalışmada, geleneksel finans piyasalarının yön verici göstergelerinden biri olan S&P 500 endeksindeki değişiklikler ile kripto para piyasaları arasında nedensellik ilişkisinin varlığı Granger nedensellik testi aracılığıyla analiz edilmiştir. Bu nedensellik analizinde kripto para birimi olarak Bitcoin'in tercih edilmiş, tercih edilme nedeni CoinMarketCap verilerine göre kripto para piyasasında çalışmaya konu tarihler aralığında en yüksek piyasa değerine ve işlem hacmine sahip olmasıdır. Özellikle Ocak 2021 döneminde Bitcoin'in fiyatında yaşanan hızlı artış, bu tarihin başlangıç noktası olarak seçilmesinde etkili olmuştur. Bitcoin'in 2021 yılındaki yükselişi, kripto para piyasalarına duyulan güvenin ve geleneksel yatırımcıların bu piyasaya olan ilgilerinin artmasında olumlu katkı sağlamıştır. S&P 500 Endeksinin seçilme nedeni ise ; küresel finansal piyasalar üzerinde yüksek temsil gücüne sahip olmasıdır. Bu endeks hem bireysel hem de kurumsal yatırımcı davranışlarını yansıtması açısından geleneksel finans sisteminin yönlendirici bir göstergesi konumundadır. Bu özelliğiyle, kripto para piyasaları ile geleneksel finansal piyasaları arasındaki olası ilişkilerin analizinde güvenilir ve anlamlı bir referans noktası sunması beklenmektedir. Bu doğrultuda, Ocak 2021 - Ekim 2024 tarihleri arasında haftalık periyotlarla alınan Bitcoin ve S&P 500 verileri Investing.com platformundan elde edilerek analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, geleneksel finansal piyasalarda kullanılan S&P 500 Endeksindeki değişikliklerin kripto para piyasaları üzerindeki etkisini anlamaya yönelik bilgi sunmayı ve yatırımcı davranışlarının geleneksel ve kripto para piyasaları arasındaki ilişkileri üzerindeki etkisinin daha derinlikli bir biçimde anlaşılmasını amaçlamaktadır.