Saddam sonrası Irak'ta şiilerin yeni konumları ve Körfez ülkeleri üzerindeki olası siyasal etkileri

Hz. Ali ile Muaviye arasında çıkan hilafet kavgası, İslam âleminde derin bir yara açmıştır. O tarihten itibaren Müslümanların arasındaki birlik beraberlik sarsılmaya başlamış ve yeni bir mezhebin ortaya çıkmasına neden olmuştur.Yeni ortaya çıkan mezhebe Şia adı verilmiştir. Sia mezhebi Hz.Ali-Muaviye arasında gerçekleşen hilafet kavgasından sonra taraftar kazanmaya başlamıştır. Ancak Şiilerin onbirinci İmamı olan Hasan Al-askeri'nin bir erkek çocuğunun olmaması nedeniyle Şiiler, politika ve devlet işlerinden uzak durmayı tercih etmişlerdir. Çünkü bazı Şii din adamlarının geliştirdiği tezlere göre onbirinci İmamın bir oğlunun bulunduğunu iddia etmişlerdir. Ayrıca onikinci imam olan Muhammed Mehdi'nin gizlilik dönemine girdiğini savunmuşlardır. Böylece yeni oluşan teze göre Şiilerin liderliğini yapacak olan Mehdi ortaya çıkıncaya kadar politikadan uzak duracaklardır. Ancak Şah İsmail döneminde, Safevlerin Şia mezhebini devletin resmi mezhebi olarak ilan etmeleriyle birlikte Şii-Sünni çatışmasına farklı boyutlar kazandırmıştır.Çağdaş Irak devleti kurulduğunda Iraklı Şiiler politikadan uzak durma eylemlerini sürdürmekteydiler. Iraklı Şiiler 1921 yılında İngilizlerin himayesinde yeni oluşan çağdaş Irak devleti işgalci bir tarafın gözetiminde kurulduğu için devletin yeni kurulan müesseslerinde yer almamayı uygun bulmuşlardır. Daha sonra Irak'ta Baas partisi iktidara geldikten sonra hem Baas iktidarı tarafından dışlanmışlardır hem de kendileri de Baas rejimini dinsiz olarak gördükleri için Baas partisinin iktidarına karşı gelmişlerdir. Ayrıca o dönemde Şiilerin en büyük Mercii olan Ayetullah Al-hui'nin; Şii din adamının politikaya karışmama görüşünü savunmaktaydı. Al-hui'nin bu görüşü Şiilerin pasifleşmesine neden olmuştur.9 Nisan 2003 tarihinden itibaren Saddam Hüseyin'in devrilmesinden sonra Irak'ta oluşan yeni düzende Şiiler var güçleriyle yer almaya çalışmışlardır. Çağdaş Irak devleti kurulduğu gibi politikadan uzak durmamışlar bu sefer işgalci güçlere karşı gelmemişlerdir tam tersine ABD ile işbirliği yapmışlardır. Bu işbirliği de Sistani'nin ısrarıyla gerçekleşmiştir. Şiiler özellikle yeni anayasanın hazırlanmasında büyük rol üstlenmişlerdir. Şiiler kalıcı anayasada o kadar etkili olmuşlar ki isteklerini tek tek Kalıcı Anayasada sıralayarak yasallaştırmışlardır.Iraklı Şiilerin bu yeni konumları, körfez ülkeleri üzerindeki Şiilere olumsuz yansımaya başlamıştır. Çünkü bu ülkelerdeki Şiiler birçok haklarından yoksun bırakılmışlardır. Baskı altında olan, devletin müesseselerinden dışlanan ve dini törenlerini özgürce yapabilme imkânını bulamayan Arap körfezli Şiiler, Iraklı Şiileri örnek almaya ve bulundukları ülkelerin rejimlerine karşı baskı uygulamaya başlamışlardır.2003 sonrası Irak sadece Körfez ülkeleri üzerindeki etkileriyle sınırlı kalmayacak aynı zamanda Orta Doğu'da büyük roller üstlenmesi öngörülmektedir. Şiilerin böyle bir konuma gelmelerini, ABD'nin radikal Sünnilere karşı tutumu ve Şiileri açık bir şekilde desteklemesine bağlayabiliriz.Anahtar Kelimeler:1)Şii2)Arap Körfez Ülkeleri3)Kalıcı Anayasa4)Mezhepsel Çatışma5)Irak