Sağlık hizmetlerinin sunumunda liyakat

Devletin, kamusal mal ve hizmet üretiminde önemli bir yeri olan yöneticileri siyasi, ideolojik, dini ya da başka herhangi bir sebeple ayırmadan eşitlik ilkesi temelinde seçmesi gerekmektedir. Literatürde bunun en etkili yolunun liyakat ilkesinin dikkate alınmasının olduğu ileri sürülmektedir. Zira liyakat ilkesi, görevi başarıyla yapabilme gücü, başarılı olma karşılığında hak etme, işin ehline verilmesi, layık olanın göreve gelmesi, hakkı olanın makam edinmesi olarak tanımlanmaktadır. Bu ilke uyarınca bu kişilerin bir takım liyakat kriterlerine sahip olması öngörülmektedir. Ancak aynı kişinin özelliklerinde herhangi bir değişiklik olmaksızın bazılarına göre liyakatli bazılarına göre ise liyakatsiz olarak görülebilmektedir. Bunun nedeni liyakat kavramının oldukça muğlak ve soyut bir kavram olmasından ileri gelmektedir. Dolayısıyla liyakat kavramının sahip olduğu muğlaklığı azaltmak ve mümkün olduğunca herkesin aynı şeyi anladığı bir somutlaştırmaya ihtiyaç bulunmaktadır. Liyakat kavramı literatürde, genellikle, alt başlıkları ve unsurları kapsamında ele alınmaktadır. Bu çalışmada, liyakat kavramından ne anlaşılması gerektiği ve kamu zararına neden olabilecek sağlık hizmetleri yöneticilerinin seçiminde etkili olan liyakat unsurlarının ortaya çıkarılması amaçlanmaktadır. Bu kapsamda sağlık hizmetleri paydaşlarıyla yarı yapılandırılmış yüz yüze mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Değerlendirmelere göre genellikle faydacı ve idealist felsefelerden beslenen liyakate yönelik anlayış farklılıklarının olduğu görülmüştür. Faydacı felsefeden beslenen liyakat anlayışının objektif, idealist felsefeden beslenen liyakat anlayışının ise daha çok sübjektif unsurlardan oluştuğu görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Liyakat, Yönetim, Sağlık Hizmetleri Yönetimi