Şekil hatırlamalı Cu-Al-Ni ve Cu-Al-Be alaşımlarında termal yaşlandırma etkileri

Bakır bazlı şekil hatırlamalı alaşımların yarı kararlı ß-fazları dönüşüm öncesi ve sonrası termal yaşlandırma etkilerine oldukça duyarlıdır. Bu termal davranışlar austenit ve martensit fazın kararlılığı, alaşımların morfolojik yapısı, dönüşüm sıcaklıkları, sertliği ve diğer dönüşüm parametreleri üzerinde önemli değişimlere sebep olabilmektedir.Bu çalışmada Cu-11.6 Al-0.42 Be, Cu- 13.5 Al-4 Ni ve Cu-13.0 Al- 4 Ni alaşımları üzerinde termal yaşlandırma etkileri diferansiyel tarama kalorimetresi (DSC) tekniği, X-ışınları parça difraksiyonu, sertlik ölçümü ve metalografik gözlemler kullanılarak incelendi.ß-faz bölgesinden soğutulan numunelerin austenit faz bitiş sıcaklığının yaklaşık 50 °C üzerinde yaşlandırılan numunelerin dönüşüm sıcaklıklarının, örgü paramatrelerinin ve sertliklerinin değiştiği gözlendi. Bununla beraber entropi ve entalpide de değişiklikler olduğu gözlendi. Tane yapıları, martensit yapıları, birbiriyle uyumlu martensit plakaları ve çökelti fazları bulundu.Anahtar Kelimeler: CuAlBe ve CuAlNi alaşımları, martensitik dönüşüm, şekil hatırlama olayı, yaşlandırma olayı, dönüşüm sıcaklıkları, entalpi ve entropi, vickers sertliği.