STEAM eğitiminin görsel sanatlar öğretmen adaylarının STEAM pedagojik alan bilgilerine ve tutumlarına etkisinin incelenmesi

Bu araştırmada sanat temelli STEAM eğitiminin görsel sanatlar öğretmen adaylarının STEAM'e ilişkin tutumlarını ve STEAM pedagojik alan bilgileri üzerindeki etkisini incelemek amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda STEAM teori ve uygulamalarının yer aldığı sanat temelli bir program hazırlanmış ve araştırma karma yöntem araştırması olarak gerçekleştirilmiştir. Katılımcıların belirlenmesinde amaçlı örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubu, Akdeniz bölgesinde bulunan bir devlet üniversitesinin Eğitim Fakültesi Resim - İş Eğitimi Programı 2021 - 2022 eğitim öğretim yılı birinci ve ikinci döneminde öğrenim gören üçüncü sınıf 20 görsel sanatlar öğretmen adayından oluşmuştur. Araştırmanın uygulama süreci, 60 ders saatini kapsayan sanat temelli STEAM eğitimi ile gerçekleşmiş, eğitimin her aşaması uzman görüşleri alınarak araştırmacı tarafından tasarlanmıştır. Araştırmanın nicel verileri, STEAM Tutum Ölçeği ve STEM Pedagojik Alan Bilgisi Ölçeği ile toplanmış ve bu ölçme araçları uygulama öncesi, süreci ve sonunda olmak üzere üç kez uygulanmıştır. 20 öğretmen adayından elde edilen nicel verilerin analizi Friedman Testi ve Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi ile gerçekleştirilmiştir. Nitel veriler, amaçlı örnekleme yöntemine göre seçilen 5 odak öğretmen adayından görüşme, gözlem ve doküman incelemesi yöntemleri ile elde edilmiştir. Nitel verilerin analizi içerik analizi ile yapılmıştır. Araştırmanın nicel bulgularına göre, sanat temelli STEAM eğitimi ile gerçekleştirilen dersin, görsel sanatlar öğretmen adaylarının STEAM'e yönelik tutumlarını olumlu yönde etkilediği, STEM PAB gelişiminde ise etkili olmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca ders planı uygulamasının öğretmen adaylarının pedagoji bilgisi ve alan bilgilerinin gelişimine yardımcı olduğunu göstermiş ancak daha fazla uygulamaya ihtiyaç duyulduğu belirlenmiştir. 30 haftalık dersin değerlendirilmesine yönelik olarak; gözlem, görüşme ve doküman analizleriyle ulaşılan nitel bulgular ise sanat temelli STEAM eğitiminin sürece katılan tüm görsel sanatlar öğretmen adayları üzerinde olumlu etkiler yarattığını göstermiştir. Bu çerçevede görsel sanatlar eğitimi veren kurumlarda sanat temelli STEAM uygulamalarına ve kazanımlarına yönelik daha çok araştırma yapılmasının yararlı olacağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: STEAM eğitimi, STEAM'e yönelik tutum, STEAM pedagojik alan bilgisi, görsel sanatlar öğretmen eğitimi