Türk mitolojisinde kurban, kutsal şiddet ve günah keçisi motiflerinin hermeneutik incelemesi

İnsanlar, başlarına gelen felaketleri anlamlandırma çabası içerisinde anlatılara dönüştürmüş, bu anlatıların içerisinde de felaketin sebebi olarak günah keçisi ve şiddet motifleri var olmuştur. Bir kişinin ya da topluluğun günahlarını sırtlayan günah keçisinin, toplumun günahlarıyla birlikte kaosa salıverilmesi yahut şiddete maruz bırakılması hikayesi günümüzde antropolojiden ekonomiye, folklordan siyasete birçok bilim alanında sık sık kullanılan bir kavram haline gelmiştir. Fakat kavram köken olarak mitik ve sembolik bir arka plan barındırmaktadır. Bu arka plan mit ve destan anlatılarında karşımıza çıkarken gündelik hayatın ve devletin ritüelleriyle pekiştirilir. Kimi zaman saklı kimi zaman ise alelade bir biçimde gözükmektedir. Bu çalışmada da Türk kültür sahasında gerek anlatılara gizlenmiş gerek ritüellerle örtülmüş ya da açıkça uygulanan günah keçisi motifi aranmaya çalışılacak, bunun yanı sıra kutsal şiddet ve kurban kavramlarının Türk kültüründeki yeri üzerinde durulacaktır. Bunu yaparken merkeze Rene Girard'ın kutsal şiddet ve günah keçisi teorileri oturtulacak, kuramsal olarak yine Girard'ın "Günah Keçisi" ve "Kutsal Şiddet" kitapları temel alınacaktır. Metinler incelenirken hermeneutik yorumlama yöntemi kullanılacak, bu yöntem ışığında metinlerin içerisinde gizlendiği düşünülen günah keçisi motifleri yorumlanacaktır. Türk kültüründe kurban, günah keçisi, kutsal gibi konular derinlemesine irdelenecek; bu kavramlar üzerinden kağan, şaman gibi kişiler, Altay Yaratılış Miti, İbni Fadlan ve Mesudi seyahatnamelerinin Türklerle alakalı bölümleri, Dede Korkut, Maaday Kara destanları incelenecektir. Çalışmanın temel problematiği Türk kültüründe günah keçisi konumuna düşmüş kişilerin var olup olmadığını sorgulamak olarak belirlenmiştir.