Türkiye CDS priminin belirleyicileri üzerine üç deneme

Bir referans varlığın, şirketin veya ülkenin temerrüt riskinin göstergesi olarak kabul edilen CDS, temerrüt ihtimaline karşı alacaklı tarafı koruma altına alan bir sözleşmedir. CDS primleri sayesinde bir ülkeye ait risk seviyesinin nasıl bir seyir izlediği yatırımcılar tarafından takip edilmektedir. Bu bağlamda tezin araştırma sorusu CDS priminin belirleyicilerinin hangi değişkenler olduğu ve hangi değişkenlerden ne kadar etkilendiğidir. Dolayısıyla CDS priminin ekonomik, finansal, politik ve küresel belirleyicilerinin ampirik olarak incelenmesi tezin amacını oluşturmaktadır. Bu amaç doğrultusunda, Türkiye örneğinde CDS priminin belirleyicileri üzerine üç bağımsız çalışma (deneme) yapılmıştır. Birinci denemede ekonomik, finansal ve politik risk ile CDS primi arasındaki ilişki Bootstrap TY ve zamanla değişen nedensellik analizi ile araştırılmıştır. Bu riskler ile CDS primi arasında nedensellik ilişkisi tespit edilmiştir. İkinci denemede Türkiye'nin jeopolitik risk endeksinin CDS primi üzerindeki etkisi ARDL sınır testi ve zamanla değişen simetrik ve asimetrik nedensellik testi ile incelenmiştir. ARDL sınır testi sonucuna göre, eşbütünleşme ilişkisi bulunmaktadır. Zamanla değişen simetrik ve asimetrik nedensellik testi bulgularına göre, CDS primi ile jeopolitik risk arasında nedensellik ilişkisi görülmüş ve jeopolitik riskin CDS primini pozitif ve negatif etkilediği dönemler tespit edilmiştir. Son denemede ise, CDS primine ait risk ile küresel piyasalarda ortaya çıkan risk arasındaki volatilite etkileşimi DCC-GARCH yöntemiyle analiz edilmiştir. Bu analiz sonucuna göre, CDS primi ile küresel değişken çiftleri arasında zamana bağlı değişen korelasyon ilişkisi bulunmaktadır. Üç ayrı çalışmadan elde edilen bulgular değerlendirilmiş ve tezin sonunda politika yapıcılara önerilerde bulunulmuştur.