Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası' nın kar / (zarar) durumunun ekonomik konjonktür ile ilişkisinin analiz

?Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası' nın Kar / (Zarar) DurumununEkonomik Konjonktür İle İlişkisinin Analizi? başlıklı yüksek lisans tezinin ilkbölümünü Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın Genel Tanıtımıoluşturmakta olup, bu başlık altında TCMB' nin tanımı, tarihçesi, işlevleri,görev, yetki ve politikaları ile TCMB' nin gelir / kar ve gider/zararunsurları,TCMB Kar / (Zarar) Tablosu ve TCMB Kar / (Zarar) Hesabı elealınmıştır.Bu bölümde üzerinde durulan en önemli noktalardan biri TürkiyeCumhuriyet Merkez Bankası'nın 1211 sayılı TCMB Kanunu 25 Nisan 2001tarihli ve 4651 sayılı Yasa ile değiştirilmesidir. Yeni Merkez Bankası Kanunuile TCMB kaynaklarının kamu finansmanı amacıyla kullanılmasına sonverilmiş, ?Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Bağımsızlığı?nı elde etmiş veartık TCMB' nin temel amacının fiyat istikrarını sağlamak olduğununbelirlenmesidir.Tezin İkinci Bölümü'nde Dönemler İtibariyle Türkiye CumhuriyetMerkez Bankası' nın Kar / (Zarar) Durumu başlığı altında TCMB Kar /(Zarar) ı incelenmiştir. Bu bölümde önemli nokta 2001 yılında bahsedilenKanun Değişikliği çerçevesinde gelen ?Bağımsızlık? kavramı yanında?Şeffaflık? ve ?Hesapverebilirlik? kavramları gereği 2001 yılından itibarenTCMB Kar Zarar Tablosu'nu da içeren TCMB Bağımsız Denetim Raporlarıkamuoyuna yayınlanmaya başlanmış olmasıdır.Üçüncü Bölüm'de Dönemler İtibariyle Ekonomik Konjonktürün Durumubaşlığı altında Türkiye ekonomisi incelenmiştir. Bu bölümde incelemesiyapılırken kullanılan kriterlerde sınırlı iken; önemli olan nokta Kanundeğişikliğinin sonucunda gelen ?TCMB Bağımsızlığı? nın özellikle ülkedeyaşanan ekonomik krizlerden sonra tartışılmaya başlanmış olmasındandolayı çalışmasıdır.Bu nedenden dolayı ekonomik krizler çalışmakapsamında belirleyici özellik arz etmesidir.Çalışma dahilinde yapılan incelemede ekonominin dönemlereayrımında ekonomik krizler yanında; 1980 öncesinde Türkiye'de yaşanankrizler daha çok Türkiye'de mal ve emek piyasalarının gelişmediği, dövizpiyasası ile para piyasalarının mevcut olmadığı ortamlarda doğmuş olankrizler olduklarından dolayı 1980 yılına kadar yaşanan krizler, 1933-1980Dönemi içerisinde ele alınmış; 1980 sonrasında yaşanan küresel kaynaklıfinansal krizlerin olmalarından dolayı; 1980-1994, 1994-1998, 1998-2001ve 2001-2006 Yılları Arası Dönem olarak ayrı ayrı incelenmiştir.Sonuç olarak; fiyat istikrarına ilişkin uygulanan politikalar sonucundaTCMB'nin kar veya zarar edebildiği hatta 2001 Kanun değişikliğine kadar karederken , sonrasında zarar etmeye başlaması finansal disiplinde bir zayıflıkanlamına gelmemesi gerektiği önemlidir. Çünkü, merkez bankalarınınzararları sadece enflasyon hedefinin gerçekleşmesini tehlikeye soktuğudurumlarda sorun olarak kabul edilmekte ve para politikalarınıuygulayabildikleri ve hedeflerine ulaşabildikleri sürece, faaliyetleri sonucundakar veya zarar etmelerinin bir önemi bulunmamaktadır.