"Türkiye'de yayın özgürlüğünü sınırlandıran hukuksal düzenlemeler üzerine bir değerlendirme"

?Türkiye'de Yayın Özgürlügünü Sınırlandıran Hukuksal Düzenlemeler Üzerine Bir Degerlendirme? adlı bu çalısmada, yayın özgürlügünün hangi felsefi temellerden ortaya çıktıgı, Türkiye'de radyo-televizyon özgürlügünü sınırlandıran hukuksal düzenlemelerin neler oldugu, düzenlemelerde dönemsel olarak hangi degisikliklerin yapıldıgı ve yayın özgürlügünün Türkiye'nin farklı dönemsel kosullarından nasıl etkilendigi sorularına yanıt aranmaktadır. Bu soruların yanıtlanması, bir ülkenin radyo-televizyon yayıncılıgını sınırlandıran yasal degisimleri arastırması ve dönemler arası karsılastırmalı bir çalısma olması bakımından önem tasımaktadır. Arastırma sorularına yanıt aranırken, çalısma, isleyis ve karsılastırma kolaylıgı saglaması beklentisi ile anayasa degisimleri ölçüt alınarak dönemlere ayrılmıstır. Bu sınıflandırma, anayasalarda belirlenen ilkelerin, radyo-televizyon yayınlarını düzenleyen kanunların niteligini belirleyeceginden hareketle yapılmıstır. Her bir dönem, Türkiye'nin ekonomi politikaları ve siyasal dönüsüm odaklarının ana özellikleri incelenerek Dünya'da ve Türkiye'de bu özgürlügün felsefi temelleri baglamında degerlendirilmistir. Radyo yayıncılıgının baslamasının ardından Türkiye'de iki kez anayasa degistirilmistir. Bunlardan ilki 1961 Anayasası, ikincisi 1982 Anayasası'dır. Anayasalarda belirlenen ilkelerin incelenen diger yasaların niteligini belirleyeceginden hareketle yapılan sınıflandırmada, ele alınan konu açıklanmaya ve yorumlanmaya çalısılmıstır. Her bir dönem, Türkiye'nin ekonomi politikaları ve siyasal dönüsüm odaklarının ana özellikleri incelenerek ve bu kapsamda degisimlerdeki etkili aktörleri ortaya çıkartarak bir önceki dönemle karsılastırılmıstır. Yayın özgürlügünü sınırlandıran hukuksal düzenlemelerin degerlendirilmesi, hem Dünyada hem de Türkiye'de bu özgürlügün felsefi temelleri üzerinden yapılmıstır. Durum saptaması niteligindeki bu arastırma, alandaki bilgilerin gözden geçirilmesine dayandıgından, literatür tarama ve birlestirme yöntemine dayanmaktadır. Türkiye'de yayın özgürlügünün felsefi temelleri, Osmanlı mparatorlugu'nun 19'uncu yüzyılda Batılılasma sürecine girmesi ile atılmıstır. Bu süreçte, özgürlükler ve bu kapsamda ifade ve basın özgürlügü demokratiklesmenin bir parçası olarak önem kazanmıs, ancak bunların gelismesi basından beri iktidarın baskısında kalmıstır. Türkiye Cumhuriyeti söz konusu oldugunda da yayın özgürlügünün felsefi temelleri, batılılasma; Batı'ya entegre olma amacının bir parçası olarak algılanmıstır. Bununla birlikte, Türkiye'de yayın özgürlügü, iktidarda bulunan siyasal partilerin istemlerine, çıkarlarına uygun olarak biçimlendirilmis, sosyal ve siyasal dinamikler sonucunda ülke yönetimine el koyan askeri müdahalelerce belirlenmistir. Son olarak, yayın özgürlügünü sınırlandıran hukuksal düzenlemelerde radikal yasaklar getirerek ya da yaptırımları olaganüstü artırarak istenen bir degisimin saglanamayacagı gerçegi belirtilmis, yayıncılıga iliskin hukuksal sınırlandırmalardaki sorunların daha kapsamlı sosyal sorunlardan bagımsız olarak degerlendirilmemesi gerektigi vurgulanmıstır. Anahtar Sözcükler: 1. Yayın Özgürlügü 2. Radyo-televizyon 3. Hukuksal düzenleme.