Üreme çağındaki kadınların doğum korkusu ve çocuk doğurmaya yönelik tutumlarının incelenmesi

Bu araştırmada doğurganlık çağındaki kadınların çocuk doğurma korkusu ve çocuk doğurmaya yönelik tutumlarının incelenmesi amaçlanmıştır. Tanımlayıcı ve ilişkisel tipte yürütülen araştırma, 15.05.2024-15.09.2024 tarihleri arasında Divriği Sadık Özgür Devlet Hastanesine başvuran, doğurganlık çağında olan 322 kadın ile yüz yüze yürütülmüştür. Araştırmada veri toplama aracı olarak Sosyodemografik Veri Formu, Doğurganlık Çağındaki Kadınların Çocuk Doğurma Korkusu Ölçeği (ÇDKÖ) ve Doğurganlık ve Çocuk Doğurmaya Yönelik Tutum Ölçeği (DÇDYTÖ) kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler istatistik paket programı (IBM SPSS 22.0) ile analiz edilmiştir. Elde edilen verilerin normal dağılıma uygun olup olmadığı ve varyansların homojen dağılım gösterip göstermediği değerlendirilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı analizler (sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, minimum, maksimum) yapılmıştır. Verilerin normallik testleri Kolmogorov-Smirnov testi, histogram grafikleri, çarpıklık ve basıklık değerleri ile yapılmıştır. Normal dağılım göstermeyen, iki gruplu karşılaştırmalarda Mann-Whitney U testi, üç ve üzeri gruplarda Kruskall-Wallis H testi kullanılmıştır. Üç ve üzeri gruplarda farkın hangi gruptan kaynaklandığını belirlemek için Tamhane post-hoc Test kullanılmıştır. Değişkenler arasındaki ilişkiye Spearman'srho testi ile bakılmıştır. Normal dağılım gösteren iki bağımsız grubun karşılaştırmasında Student T Test, üç ve üzeri grup karşılaştırmalarda Tek Yönlü Varyans Analizi (OneWay ANOVA), korelasyon için Pearson test kullanılmıştır. Çalışmada p <0,05 anlamlılık sınırı olarak kabul edilmiştir. Ayrıca kullanılan ölçeklerin Cronbach Alpha değerleri hesaplanmıştır. Katılımcıların, %69,9'unun evli olduğu, %45,3'ünün lisans veya lisansüstü mezun olduğu, %35,7'sinin v gelir durumunun gelir giderden az olduğu, %92,2'sinin aile yapısının çekirdek aile olduğu, %59,6'sının ev hanımı olduğu, %49,7'sinin çocuk sahibi olmak istediği, çocuk sahibi olmak isteyenlerin %85'inin çocuk sahibi olmak isteme sebebinin anne olmak için olduğu, %55,9'unun çocuk doğurmaktan korktuğu, %36,6'sının doğum kontrol yöntemi kullandığı tespit edilmiştir. Katılımcıların yaş ortalaması 28.43±6.21 iken, ilk çocuğa sahip olmak isteme yaşı ortalaması 27.71±2.67 olduğu bulunmuştur. Araştırmaya katılan kadınların, Çocuk doğurma korkusu toplam puan ortalaması 46.64±11.13 olduğu tespit edilmiştir. Gebelik, Doğum ve Annelik Rolü Korkusu ortalaması 18.80±5.76; fiziksel ve sosyal gereksinimlerin karşılanamaması korkusu alt boyut puan ortalaması 12.67±4.18; gebelik ve doğum sorunları korkusu alt boyut puan ortalaması 15.16±4.31 olduğu sonucuna varılmıştır. Kadınların doğurganlık ve çocuk doğurmaya yönelik tutumlarına ilişkin; gelecekteki önem alt boyutu puan ortalaması 25.88±5.80; şimdiki engel alt boyutu puan ortalaması 25.83±8.32; kadınlık kimliği alt boyutu puan ortalaması 16.44±5.76 olduğu tespit edilmiştir. Araştırmaya katılanların yaşı, medeni durumu, eğitim durumu ile Çocuk Doğurma Korkusu Ölçeği toplam ve alt boyutları arasında anlamlı fark olduğu tespit edilmiştir (p<0.05). Kadınların çocuk sahibi olmak isteme nedenleri, çocuk doğurmaktan /doğum yapmaktan korkma durumu, doğum kontrol yöntemi kullanma durumu, kullanılan doğum kontrol yöntemi ile ÇDKÖ toplam puanları arasında anlamlı fark elde edilmiştir (p<0.05). Araştırmaya katılanların yaşı ile Doğurganlık ve Çocuk Doğurmaya Yönelik Tutum Ölçeği (DÇDYTÖ) kadınlık kimliği alt boyut puanı arasında anlamlı fark olduğu tespit edilmiştir (p<0.05). Sonuç olarak, bir kadın için doğum yapmak ve ebeveyn olmak mutluluk verici bir yaşam olayı olmakla birlikte aynı zamanda sters verici bir olay olarak da düşünülmektedir. Çocuk sahibi olmanın kadınların mevcut hayatında bir engel olabilmesiyle birlikte, gelecekte doğurganlık ve annelik değeri önemlidir. Bireysel farklılıklar ve yaş ile ilgili doğurganlık, toplumda kadınlar ve onların partnerleriyle birlikte sağlık hizmetlerinde ele alınmalı ve tartışılmalıdır. Nitekim, 21. yüzyılda annelik ve çocuk sahibi olma ile ilgili kadın kimliği konusunda geniş örneklemli araştırmalar yapılması önerilmektedir. Anahtar Kelimeler: Korku, Doğum, Korkusu, Doğurganlık, Tutum