Yağ pompalarında kullanılan sikloidal dişlilerin CNC freze tezgahlarında imalatlarının araştırılması

ÖZETYüksek Lisans TeziYAĞ POMPALARINDA KULLANILAN SİKLOİDAL DİŞLİLERİN CNCFREZE TEZGAHLARINDA İMALATLARININ ARAŞTIRILMASIMak. Müh. Yunus ORTAÇFırat ÜniversitesiFen Bilimleri EnstitüsüMakine Mühendisliği Anabilim Dalı2006, Sayfa 78Günümüzde yağ pompalarında kullanılan Sikloidal dişli çarkların imalatlarındakarşılaşılan güçlükler önemli bir sorun oluşturmaktadır. Özellikle bu dişlilerin diş profilleribirbirinden farklı iki eğriden oluştuğundan, Sikloidal dişli çarklarda hatasız bir diş profili açmakçok güçtür. Bu çalışmada, son yıllarda imalat sektöründe Bilgisayar Destekli Nümerik Kontrollü(CNC) freze tezgahlarının yaygınlaşması göz önünde bulundurularak, piyasalardaki Sikloidaldişli çark imalatlarına bir katkı sağlamak için bu tezgahlardan yararlanabilme olanaklarınınaraştırılması ve bu dişliler için genel bir CAM programının geliştirilmesi amaçlandı.Bu amaç için, ilk önce geleneksel Sikloidal dişli çark imalat yöntemleri incelendi. Buyöntemlerin incelenmesinden sonra, CNC freze tezgahlarında Sikloidal dişli imalatı için eksenelve radyal olmak üzere iki imalat yöntemi belirlendi. Bu yöntemlerden radyal işleme yöntemineIgöre, Sikloidal dişliler için genel amaçlı bir imalat programı hazırlandı. Bu program ileSikloidal dişli çarkların CNC freze tezgahında düz alınlı parmak freze çakıları ile imalatlarıgerçekleştirildi. Daha sonra, imal edilen dişlilerin hata analizlerini yapmak için MATLABprogramlama ile bir bilgisayar programı geliştirildi. Geliştirilen bu program yardımıyla imaledilen dişli çarkların diş profilindeki sapmaların değişim grafikleri çizdirildi. Ayrıca, CNC frezetezgahında Sikloidal dişli çarkların imalat süresinin önceden tahmin edilebilmesi için çokluregresyon yöntemi kullanılarak uygun bir model geliştirildi. Geliştirilen bu modele göre imalatsüreleri deneysel ve teorik olarak karşılaştırıldı.Sonuç olarak; CNC freze tezgahlarında parmak freze çakıları ile imal edilen Sikloidaldişlilerin, diş profillerinin üzerinden yapılan ölçüm sonuçlarına göre sanayide kullanılmayaelverişli olduğu görülmüştür.Anahtar Kelimeler: Sikloidal dişli çark, CNC freze tezgahı, CAM programı, Diş profili hatası,İşlenme süreleri, Sikloidal yağ pompası.II