Yeni liman inşasında liman yeri belirleme süreci: Kapıdağ örneği

İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra savaşın getirdiği yıkımı gören milletler bir yandan yaralarını sarmaya çalışırken bir yandan da karşılıklı ilişkilerini güçlendirmeye başladılar. Büyüyen ticaret hacmi ve ağı neticesinde yüklerin bir yerden başka bir yere ekonomik şekilde ulaştırmanın yollarını aradılar. Özellikle 1980'li yıllardan itibaren Çin'in kapitalist ekonomiye açılması ile Çin önderliğinde Asya ekonomisi yükselişe geçmiştir. Birim maliyetlerinin düşük olması nedeni ile deniz yolu taşımacılığı gelişmeye başlamıştır. Deniz yolu taşımacılığının önem kazanması ile bütün ihtiyaçlara cevap verebilecek limanlar inşa edilmeye başlandı. Bu aşamada liman altyapı kurulumunun maliyetli olmasından kaynaklı olarak yatırım planlamaları ön plana çıkmıştır. Çünkü gelişigüzel, günlük ihtiyaçlara hitap eden fakat büyük maliyetlerle hayata geçirilen limanların bir süre sonra atıl durumda kaldığı görülmüştür. Bundan mütevellit, liman planlama ve inşa aşamalarının önemi ortaya çıkmıştır. İyi bir liman planlaması teknik, ekonomik, sosyolojik ve çevresel aktörlerin bir arada olduğu çok disiplinli bir çalışmanın ürünü olmalıdır. Bu aktörler liman planlamasına etki eden faktörleri coğrafi ve beşeri ile hidrografik olarak iki grup altında analiz ederler. Bu çalışmanın amacı Kapıdağ Yarımadası'nda ihtiyaç duyulan liman yeri için yer belirleme sürecini incelemektir. Bu maksatla ilk olarak denizciliğin ve deniz yolu taşımacılığının önemi ortaya konmuş ve konu ile ilgili yasal mevzuat incelenmiştir. Daha sonra liman inşasına etki eden faktörler literatür taraması ile tespit edilmiş ve detaylı olarak analiz edilmiştir. En son olarak Kapıdağ civarında yapılması istenen liman için bölgede söz sahibi kişilerle nitel veri toplama tekniklerinden biri olan görüşme tekniği uygulanarak beşeri faktör çıktıları ortaya konmuştur. Sonuç olarak altyapı çalışmalarının tamamlanması şartıyla İlhanköy civarında yeni liman inşasının uygun olacağı değerlendirilmiştir.