Yüksek mukavemetli sacların hassas kesme yöntemiyle kesme parametrelerinin incelenmesi

Hassas kesme yöntemi, bilinen kesme yöntemlerinden farklı olarak üç etkili baskı sistemi kullanılarak daha kaliteli kenar kesim yüzeyleri elde etmek için geliştirilen sac kesme yöntemidir. İlk olarak saat endüstrisinde gelişmiş olan İsviçre'de uygulanmış bir yöntemdir. Ülkemiz de ise yeni tanınmaya ve uygulanmaya başlanmıştır. Ülkemizin otomotiv sektörü atılımları göz önüne alındığında birçok farklı ürünün ülkemizde üretilme potansiyeli vardır. Yeni nesil yüksek mukavemetli sac metal malzemeler akademik anlamda çalışılması gereken bir alan olarak görülmektedir. Gerçekleştirilen bu yüksek lisans teziyle yüksek mukavemetli sacların kesme ve hassas kesme yöntemi arasındaki farklar ortaya konmuştur. Hassas kesmenin kesme işleminde oluşması muhtemel çatlakların önlediği görülmüştür. Gerçekleştirilen deneylerde Docol DP600 ve Docol DP800 soğuk haddelenmiş çelik malzeme kullanılmıştır. Malzeme kalınlığı 1 mm olarak belirlenmiştir. Deney malzemeleri 92 mm çapında su jetiyle kesilmiştir. Kalıp modeli Siemens NX programında tasarlamıştır. Tasarlanan kalıp Cimetron Cam programında işlenmiş ve zımba, hassas kesme kalıbı matrisi, kesme kalıbı matrisi ve sıyırıcı plakada ki ay yıldız figürü tel erozyon yöntemiyle oluşturulmuştur. Yapılan çalışmalar neticesinde hassas kesme yönteminin kalıpçılık tekniğinde kolay uygulanabilirliği olduğu ve parçanın kenar kesim kalitesini artırarak yük altında kolay deforme olmasının engellendiği görülmüştür. SEM incelemelerinde kesme yöntemindeki kopma mesafesinin hassas kesme yöntemine göre daha uzun olduğu, hassas kesme yöntemindeki kesme mesafesi ise kesme yöntemine göre daha uzun olduğu görülmüştür. Ayrıca hassas kesme deneyin de ay ve yıldız parçalarının deney malzemesinden tamamına yakını kesilerek ayrıldığı, kesme yönteminde ise ay ve yıldız parçalarının deney malzemesinden koparak ayrıldığı görülmüştür.