6
Archived Theses
0
DOIs Assigned
0%
DOI Rate
Discipline
Finansal performansın çok kriterli karar verme yöntemleri ile değerlendirilmesi: Borsa İstanbul iletişim sektöründe bir uygulama
Bu tez, finansal performansın çok kriterli karar verme yöntemleri kullanılarak değerlendirilmesi üzerine odaklanmaktadır ve bu değerlendirme Borsa İstanbul İletişim Sektörü üzerinde bir uygulama ile gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın temel amacı, iletişim sektöründe faaliyet gösteren şirketlerin finansal performanslarını belirlemek ve karar vericilere daha bütünlük sağlamak için çok kriterli değerlendirme yöntemlerini kullanarak bir çerçeve sunmaktır. Tez, öncelikle iletişim sektöründeki şirketlerin finansal performansını etkileyen ana faktörleri literatür taramasıyla belirleyerek başlamaktadır. Daha sonra, bu faktörlerin belirlenmiş olduğu bir çerçeve içinde, finansal performansın çok kriterli değerlendirme yöntemleri olan ENTROPI, EDAS ve ARAS gibi yöntemler kullanılarak nasıl ölçüleceği incelenmektedir. Çalışma, Borsa İstanbul'da işlem gören iletişim sektörü şirketlerinin mali tablolarını ve finansal göstergelerini içeren bir veri seti üzerinden gerçekleştirilmiştir. Analitik hiyerarşi süreci ve gri ilişkisel analiz yöntemleri, finansal performansın çeşitli boyutlarını ve etkileyen faktörleri ağırlıklandırmak için kullanılmıştır. Sonuçlar, belirlenen kriterlere göre iletişim sektöründeki şirketlerin finansal performanslarını sıralamak için kullanılan çok kriterli karar verme yöntemlerinin etkili ve güvenilir olduğunu göstermiştir. Bu çalışma, finansal performans değerlendirmesi için çok kriterli yöntemlerin uygulanabilirliğini vurgulayarak, iş dünyasındaki karar vericilere daha bilinçli ve bilgili kararlar almalarında yardımcı olacaktır.
Temel analiz yöntemi ile BİST-100 demir çelik sektörü üzerine bir araştırma
Bu tez, temel analiz yöntemi kullanılarak Borsa İstanbul'da (BIST) işlem gören İzmir Demir Çelik Sanayi şirketi üzerine bir araştırmayı konu almaktadır. Temel analiz, bir şirketin finansal durumu, yönetimi, endüstri konumu ve genel ekonomik koşullar gibi faktörlere odaklanarak hisse senedi değerlemesi yapma yöntemidir. İzmir Demir Çelik Sanayi şirketi, metal ana sanayi sektöründe faaliyet gösteren ve BIST-100 endeksinde yer alan bir şirkettir. Çalışmanın temel hedefi, İzmir Demir Çelik Sanayi şirketinin temel analizini gerçekleştirerek, şirketin finansal sağlığını, operasyonel performansını ve gelecekteki potansiyelini değerlendirmektir. Araştırma, şirketin mali tablolarının detaylı incelenmesini, sektörel analizi, rekabet ortamının değerlendirilmesini ve şirketin stratejik yönetim politikalarının ele alınmasını içerecektir. Temel analiz yöntemleri aracılığıyla İzmir Demir Çelik Sanayi şirketinin değerlendirmesi, finansal oranlar, gelir tablosu ve bilanço analizi gibi temel finansal göstergelerin kullanılmasıyla gerçekleştirilecektir. Ayrıca, sektörel eğilimler, piyasa koşulları ve makroekonomik faktörler de dikkate alınarak şirketin gelecekteki performans potansiyeli tahmin edilecektir. Bu tez, yatırımcıların ve finans uzmanlarının İzmir Demir Çelik Sanayi şirketinin hisse senedi performansını anlamalarına ve değerlendirmelerine yardımcı olmak amacıyla temel analiz yöntemini uygulamaktadır. Ayrıca, metal ana sanayi sektöründe faaliyet gösteren diğer şirketlere benzer analitik yöntemlerin uygulanması için bir temel sağlamayı hedeflemektedir.
Özel sermayeli ve kamusal sermayeli bankaların çok kriterli karar verme yöntemleri ile değerlendirilmesi
Bankalar dünya genelinde ve Türkiye'de finansal sistemin önemli parçalarından birini oluşturmaktadır. Yoğun rekabet piyasasını oluşturan küreselleşme, aynı zamanda olası risklere ve krizlere karşı bankacılık sistemlerinde denetim ve performans ölçümlerini zorunlu kılmıştır. Çeşitli denetim kurumlarının ve bankaların oluşturmuş oldukları performans analiz yöntemleri, bankaların mevcut finansal pozisyonlarını, olası kriz durumlarında karşılaşabilecekleri riskleri, bankaların taşıdıkları rekabet güçlerini ve finansal performanslarını değerlendirebilmeleri açısından oldukça önemlidir. Bu analiz yöntemlerinin uygulanma sıklığı ve finansal verilere göre oluşturulmaları oldukça önemli bir husustur. Bankalar sürdürülebilirliklerini ve geleceklerini etkileyecek performans değerlendirme tekniklerini bilimselliğe dayalı şekilde gerçekleştirmektedirler. Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri (ÇKKV), sübjektif fikirlerden uzak olmaları ve güvenilir olmaları nedeni ile daha iyi sonuçlar sağlamaktadır. Bankalar tarafından farklı yöntemler ile yapılan performans analizlerinin çelişkili sonuçlar verme olasılığı bulunmaktadır. Bu sebeple yapılan bankaların performans değerlendirme çalışması bilimsel verilere dayalı olması nedeni ile ÇKKV yöntemleri ile değerlendirilmiştir. 2019 ve 2023 yılları arasında, özel sermayeli ve kamusal sermayeli bankalar ÇKKV yöntemleri arasında bulunan MOORA (Multi-Objective Optimization By Ratio Analysis), COPRAS (Complex Proportional Assessment) ve EDAS (Evaluation Based On Distance From Average Solution) yöntemleri ile değerlendirilmiştir. ÇKKV yöntemlerinde kullanılan kriter ağırlıkları, SD (Standard Deviation) yöntemi ile belirlenmiştir. Çalışmalar da kullanılmak üzere 23 adet performans değerlendirme kriteri belirlenmiştir.
Kaizen maliyetleme yönteminin bir üretim işletmesinde uygulanması
Bu tez çalışmasında, sürekli iyileştirme felsefesine dayanan Kaizen maliyetleme yönteminin bir incir işletmesinde uygulanabilirliği incelenmiştir. Geleneksel maliyetleme yöntemlerinin yetersiz kaldığı rekabetçi piyasa koşullarında, işletmelerin daha dinamik, esnek ve katılımcı maliyet yönetim sistemlerine ihtiyaç duyduğu görülmektedir. Tezin temel amacı, sürekli iyileştirme anlayışına dayanan Kaizen maliyetleme yönteminin bir üretim işletmesinde uygulanabilirliğini ortaya koymak ve bu yöntemin işletmenin maliyet yapısı üzerindeki etkilerini analiz etmektir. Çalışma kapsamında, incir işletmesinde üretim süreçleri analiz edilerek, maliyet unsurlarının belirlenmesi ve iyileştirilmesi hedeflenmiştir. Çalışmanın uygulama kısmı 2 senaryo üzerinden ilerlemiştir. Burada enflasyon göz önüne alınıp düzeltmeler gerçekleşmiş ve daha doğru fiyatlamalar elde edilmiştir Elde edilen bulgular, Kaizen maliyetleme yönteminin sadece bir maliyet kontrol aracı değil, aynı zamanda çalışan katılımını ve organizasyonel öğrenmeyi destekleyen bir yönetim anlayışı olduğunu ortaya koymaktadır. Bu doğrultuda, Kaizen yaklaşımının tarıma dayalı sanayi işletmeleri için sürdürülebilir bir maliyet yönetim modeli sunduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Borsa İstanbul madencilik sektöründeki şirketlerin temel analizi
Temel analiz, bir şirketin mali performansını, finansal yapısını ve sektör içindeki konumunu analiz etmek için kullanılan önemli bir araçtır. Bu çalışmanın amacı, sektörde faaliyet gösteren şirketlerin finansal tabloları üzerinden karşılaştırmalı tablolar analizi, trend analizi, yüzde analizi ve oran analizi gibi yöntemler kullanarak sektördeki genel eğilimleri, güçlü ve zayıf yönleri ortaya koymaktır. Aynı zamanda, yatırımcılara ve sektörel paydaşlara şirketlerin finansal durumlarına ilişkin bilgi sunarak, bilinçli yatırım kararlarının alınmasına yardımcı olmaktır. Tezde temel analizi yapılan şirketler, Borsa İstanbul'da işlem gören Madencilik ve Taş Ocakçılığı sektörünün alt sektörlerinden biri olan Kömür ve Linyit Madenciliği sektöründe yer alan Park Elektrik Üretim Madencilik Sanayi ve Ticaret A.Ş. (PRKME) ve Ruzy Madencilik ve Enerji Yatırımları Sanayi ve Ticaret A.Ş. (RUZYE) şirketleridir. Şirketlerin 2020-2024 yıllarındaki finansal verilerinden hareketle temel analiz çalışması yapılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre PRKME ve RUZYE şirketleri ile ilgili yorumlamalar ve öneriler gerçekleştirilmiştir. ANAHTAR SÖZCÜKLER: Finansal Analiz, Temel Analiz, Madencilik Sektörü
Hedef maliyetleme yönteminin bir üretim işletmesinde uygulaması
Teknolojinin sürekli olarak gelişmesiyle birlikte müşteri ihtiyaç ve istekleri de aynı oranda değişim göstermektedir. Bu değişime işletme de uyum sağlamalıdır. Bu uyum sağlama sürecinde işletmelerin maliyetlerinde de değişim gerçekleşmektedir. Firmalar müşteri ve teknolojideki değişimlere ayak uydururken maliyet yönetimi hesaplamalarındaki değişimlere de ayak uydurmalıdır. Çünkü teknolojinin gelişmesiyle eski yöntemler, hesaplamalar işletmenin ihtiyaçlarına karşılık vermeyebilir ve yanlış hesaplamalar işletmeyi rekabet ortamında yanlış konumda bulundurabilir. Bu çalışmadan stratejik maliyet yönetimi yaklaşımlarından olan hedef maliyetleme yöntemi ile Malatya ilinde faaliyetini devam ettiren bir kayısı firmasının verileri ile bir uygulama yapılmıştır. Çalışma sonucunda olgun bir kayısının kurutulup paketlenmesine dek unsurların hedef maliyet endeksi hesaplanmış ve bu endeksin 1'den büyük ya da küçük olmasına göre çıkarımlar yapılmıştır. Firmaların hedef maliyetleme yöntemini kullanarak maliyetleri azaltabileceği ve rekabet avantajı elde edebileceği görülmüştür. Ayrıca ürünlerin fiyatlandırması konusunda da daha doğru kararlar alınabileceği için firmaların kârlılıklarının artması beklenmektedir. Bu nedenle, bu çalışma Hedef Maliyetleme yönteminin işletmeler için önemli bir maliyet yönetimi aracı olduğunu ortaya koymaktadır.