1 temmuz 2020 düzenlemesi sonrası 13 yaş td aşılama düzeylerinin ve aşı yaptırmama nedenlerinin incelenmesi

Amaç: Bu çalışmanın amacı Şanlıurfa il merkezinde 2004-2009 yılları arasında doğan kişilerin Td aşılama düzeyine bakarak, yapılan aşı düzenlemesinin Td aşılama düzeyini ne ölçüde değiştirdiğini tespit etmek ve 01.07.2007'den sonra doğan çocukların Td aşısını yaptırmama nedenlerini incelemektir. Gereç ve Yöntem: Bu araştırma vaka-kontrol tipindedir ve 2024 yılının Ekim ayında yapıldı. Çalışma Şanlıurfa'nın Haliliye ilçesinde yer alan Zeytindalı Eğitim Kampüsü'nde bulunan 4 lisede yapıldı. Çalışmanın evrenini Şanlıurfa il merkezindeki 13 yaş Td aşısı yaptırması gereken bireyler oluşturmaktadır. Örneklem çerçevesi ve örneklem büyüklüğü olası ilişkili etkenlerle ilgili literatür bilgisi temel alınarak, etkenle karşılaşma boyutlarına ilişkin optimum örnek büyüklüğü EpiInfo StatCalc bilgisayar programında hesaplandı. Katılımcılarla yüz yüze görüşüldü ve katılımcılar tarafından sosyodemografik özellikler, aşı yaptırma özellikleri ve aşılar hakkında bilgi, davranış ve tutumlarını değerlendiren anket formu dolduruldu. Td aşısını yaptırmayanlar vaka grubunu oluştururken, Td aşısını yaptıranlar ise kontrol grubunu oluşturdu. Bulgular: Bu çalışmaya katılan 1.007 katılımcının 518 (%51,4) tanesi erkek, 489 (%48,6) tanesi kadındır. Td aşısı yaptıran ve yaptırmayan gruplar arasında cinsiyet açısından anlamlı fark bulunmadı. Td aşısı yaptıranların %89,5'i diğer aşıları da yaptırırken Td aşısı yaptırmayanların %83'ü diğer aşılarını yaptırdığı görüldü. Diğer aşıları yaptırma durumu açısından iki grup arasında anlamlı fark bulundu. Td aşısı yaptırmayan kişilerin Td aşısı yaptırmama nedenlerine bakıldığında 115 (%51,3) tanesi Td aşısından haberi olmadığı için aşı yaptırmadığını belirtti. Kişilerin 51 (%22,8) tanesi vakit bulamadığı için Td aşısı yaptırmadığını belirtirken 21 (%9,4) kişi aşıyı gerekli bulmadığı için Td aşısı yaptırmadığını belirtti. Td aşısı yaptıranlar ve yaptırmayanların bilgi kaynakları kıyaslandığında gruplar arasında bilgi kaynağı olarak medyayı kullanma açısından ve bilgi kaynağının sağlık çalışanı olması açısından anlamlı bir fark bulundu. Sonuç: Td aşısını yaptırma yaşı gelen lise öğrencilerinin %22,2'si Td aşısını yaptırmamıştı. En sık Td aşısı yaptırmama nedeni katılımcıların aşı yaptırması gerektiğinden haberlerinin olmaması oldu. Aşı yapılacak yere olan uzaklığın, aşı yapılacak yere gitme süresi veya bekleme süresinin çok olması ve aşı yapılacak yere gitmenin maliyeti Td aşısı yaptırmayan grupta, aşı yaptırmama açısından daha etkili olduğu görüldü. Anahtar Kelimeler: Tetanoz, aşı reddi, aşı kararsızlığı, çocukluk çağı aşıları