16. yüzyıldan 19. yüzyıla Fransız yazarların Anadolu imgelerine jeokritik bir yaklaşım

Osmanlı İmparatorluğu ile Fransa arasında 16.yüzyılda başlayan sıcak ilişkiler iki toplumun birbirini tanıması bakımından bir dönüm noktası olmuştur. Bu yüzyıldan itibaren Fransa, Osmanlı topraklarına hem büyükelçiler hem de önemli bilim insanları ve gezginler göndermiştir. Bunlardan birçoğu Anadolu coğrafyasında seyahat etmiş ; bu coğrafyaya ait izlenimlerini ve gözlemlerini eserlerinde kaleme almışlardır. Öte taraftan sanatta bir akım halini alan egzotizm, sanatçılara farklı dünyaların kapılarını açmış, yazarlar ve şairler doğu dünyasına dair imgeleri eserlerinde bolca kullanmışlardır. Bu çalışmanın birinci bölümünde coğrafi uzamın, edebiyat ve gezi yazıları ile olan ilişkisini inceleyeceğiz. Bertrand Westphal'in uzam merkezli edebi kuramı "Jeokritik"in genel hatlarını ortaya koyup, böyle bir yaklaşım için hangi yöntemleri kullanacağımızdan bahsedeceğiz. İkinci bölümde Fransız seyyah ve bilim insanlarının gezi yazılarında coğrafi bir uzam olarak Anadolu'nun nasıl algılandığına ve yansıtıldığına göz atacağız. Üçüncü bölümde Fransız edebiyatının kurgu dünyasında Anadolu coğrafyasının izlerini arayacak ve Rabelais, Joachim du Bellay, Étienne Jodelle, François Malherbe, Montesquieu, Voltaire, Victor Hugo, Alfred de Musset ve Jules Verne gibi yazarların roman, şiir ve tiyatro eserlerinde Anadolu'ya ait uzamların nasıl işlendiğini inceleyeceğiz. Tüm çalışmamızın neticesinde Anadolu coğrafyasının Fransız yazarların edebiyat eserlerinde nasıl yansıtıldığını, gezi yazılarında nasıl bir Anadolu uzamının görüldüğünü jeokritiğin önerdiği inceleme metotlarını kullanarak ortaya koymaya çalışacağız.