1716 numaralı Müslim Nüfus Defterine göre 1837-1838'de Şuhud kazası (Transkripsiyon ve değerlendirme)

Osmanlı Devleti'nde 1831'den itibaren uygulamaya konulan ve belirli aralıklarla devam eden nüfus sayımlarının kayıtlarını içeren Nüfus Defterleri, özelde ait oldukları yerleşim biriminde yaşayan halkın, genelde Osmanlı toplumunun demografik ve sosyo-kültürel yapısı hakkında orijinal bilgiler içeren önemli kaynaklardan birisidir. Temel gayesi asker nüfusunun tespitine dayanan bu kaynaklar, kayıt altına alınan nüfusun hem nicel, hem de nitel özellikleri hakkında son derece zengin bilgiler sunmaktadır. Bu tez çalışmasında, bu kaynaklardan birisi olan Şuhud Kazası'na ait 1716 numaralı Nüfus Defteri'nin transkripsiyon ve değerlendirmesi yapılmaya çalışılmıştır.Hicri1253(Miladi 1837-1838)tarihine ait kayıtları içeren defterin her bir sayfası tablo halinde transkripsiyon edilmiş ve buradan elde edilen bilgiler çerçevesinde değerlendirmeye tabi tutulmuştur. Çalışmanın değerlendirme kısmında, bahis konusu tarihte Hüdavendigar Eyaleti'ne bağlı Karahisar-ı Sahib Sancağı'nın kazalarından birisi olanŞuhud Kazası mahalle ve köy nüfusununnicel ve nitel özelliklerihakkında bilgiler verilmeye çalışılmıştır. Bu bağlamda, kazada ikamet eden nüfusun miktarı, bu nüfusun mahalle ve köylere göre dağılımı, doğum ve ölüm vakaları tespit edilmiş; defterde kayıtlı olan şahısların isimleri, sosyal statüleri ve sülale isimleri, yaş özellikleri, tipolojik özellikleri, icra ettikleri meslekler tablo ve grafiklerle incelenmeye çalışılmıştır. Çalışmanın bölge tarihi ile ilgili yapılacak çalışmalara katkı sağlayacağı düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Karahisar-ı Sahib, Şuhud, nüfus defterleri, mahalle, köy.