After the end of 1980, Turkey?s left: An example of SHP

Sosyaldemokrat Halkçı Parti, (SHP) 12 Eylül 1980 Askeri Darbesinden sonra Türkiye'de, kapatılan Cumhuriyet Halk Partisi'nin oylarını bünyesinde toparlamak maksadıyla kurulmuş olan siyasi partidir. Aynı kulvarda kurulmuş olan HP ve SODEP?in 3 Kasım 1985 tarihinde birleşmesiyle Erdal İnönü'nün genel başkanlığında kurulmuştur. Partinin amblemi olarak zeytin dallarıyla çevrelenmiş altı ok benimsenmişti. SHP, 18 Şubat 1995'te CHP ile birleşmiş böylece hukuki varlığı sona ermiştir.SHP 1960'lı yıllardan itibaren oluşmaya başlayan Marksizm temeline dayanan Sosyal Demokrasi'nin dolayısıyla sol?un temsilcisiydi. Siyasal hayatta bulunduğu sürece SHP Türkiye'deki sosyal demokrat kesimin sözcüsü olmuştur. Ancak tek başına iktidar olamaması programını tam anlamıyla uygulamasına engel olmuştur. SHP programında partinin bireye ilişkin amaçları özgürlük ve eşitlik olarak belirlenip, emeğin en yüce değer sayıldığı vurgulanmıştır. Kürt sorunu konusunda diğer partilere göre daha özgürlükçü ve ılımlı olan SHP bu nedenle bazı çevrelerce eleştirilmiştir.SHP en büyük başarısını 1989 yerel se¬çimlerinde elde etti. %28 oy oranıyla birinci parti olan SHP, başta Ankara, İstanbul ve İzmir Büyükşehir Belediye başkanlıkları olmak üzere birçok ilde seçimleri kazandı. 20 Ekim 1991 tarihinde yapılan erken ge¬nel seçimlerde SHP'nin HEP?le ittifak kurarak seçimlere gitme¬si de partinin ağır eleştiriler almasına yol açtı. Deniz Baykal'ın, sık sık olağanüstü kongre yaptırması, ancak bu kongreleri Erdal İnönü?nün kazanması, partinin üst yönetimin¬de yaşanan huzursuzlukların su yüzüne çıkmasına yol açtı.Anahtar Kelimeler: Sosyal Demokrat Halkçı Parti, SHP, Erdal İnönü, Partiler, 12 Eylül,