20. yüzyıl Sovyet mimarlığında hesaplamalı tasarım izleri

IX. ve XX. yüzyılın Sanayi Devrimi mimarlığa yeni teknikler getirmiştir. Mimaride Endüstri Devrimi, 1851'de Londra'da Hyde Park'ta inşa edilen ilk Dünya Fuarında (EXPO) Kristal Saray (Crystal Palace) yapısı ile başlamıştır. Tam 45 yıl sonra, Tüm Rus Endüstriyel Sanat Sergisinde mimar-mühendis V.G. Shukhov hiperboloid kulesini sunmuş ve kulede günümüz kullanım alanı artmış olan bilgisayar-destekli tasarım ve üretim teknolojilerinin altında yatan hesaplamalı tasarım izleri rastlanmıştır. Tezin amacı, Sanayi Devrimi'nden sonra yirminci yüzyılın Sovyet mimarisinde hesaplamalı tasarım izleri olup olmadığı sorusuna cevap bulmaktır; bu için 1896-1990 yılları arasında yapılan projeleri hesaplamalı tasarım paradigmasında analiz edilmiştir. Tez kapsamında, eskiden SSCB'de bulunan cumhuriyetler Kazakistan, Azerbaycan, Rusya, Ukrayna, Ermenistan ve SSCB dışı Japonya Osaka, Dominik Cumhuriyet projeleri incelenmiştir. Çalışma aşamaları; Genel Bilgiler, Yapılan Çalışmalar, Örnek Yapıların Analizi ve Bulgular, Sonuçlar ve Öneriler olmak üzere dört başlıkta ele alınmıştır. Sonuçta, Sovyet modernizmi ve konstrüktivizm mimari örnek yapılarında hesaplamalı tasarımın ilkel halleri: geometri, hesaplamalı tasarım yöntemleri ve üretim başlıklarında bulunmuştur. Anahtar Kelimeler: Hesaplamalı tasarım, Sovyet modernizmi, Konstrüktivizm, Algoritmik tasarım, Üretken tasarım, Parametrik tasarım