7. sınıf fen bilimleri dersinde Scratch destekli öğretimin öğrencilerin akademik başarılarına, motivasyonlarına ve derse ilişkin görüşlerine etkisi

Bu araştırmanın amacı, 7. sınıf fen bilimleri dersi ışığın madde ile etkileşimi ünitesinin öğretiminde Scratch destekli öğretimin öğrencilerin akademik başarılarına, motivasyonlarına ve derse ilişkin görüşlerine etkisini incelemektir. Bu amaç doğrultusunda, 2021-2022 eğitim-öğretim yılının ikinci döneminde Kastamonu ili Şenpazar ilçesinde bir devlet ortaokulunda öğrenim gören 37 öğrenci araştırmanın çalışma grubunu oluşturmuştur. Rastgele olarak seçilen deney grubunda 20, kontrol grubunda ise 17 öğrenci bulunmaktadır. Çalışmada, nicel ve nitel araştırma yöntemlerinin bir arada kullanıldığı karma araştırma yönteminin bir çeşidi olan sıralı açıklayıcı desen kullanılmıştır. Araştırmada, öncelikli olarak nicel veriler, daha sonra ise nitel veriler toplanmıştır. Araştırmanın nicel verileri, ışığın madde ile etkileşimi ünitesi akademik başarı testi ve fen öğrenmeye yönelik motivasyon ölçeği ile, nitel verileri ise yarı yapılandırılmış görüşme formu ile toplanmıştır. Araştırmada, Scratch destekli uygulamaların öğrencilerin akademik başarılarına ve motivasyonlarına etkisini belirlemek için deneysel araştırma yöntemlerinden ön-test son-test kontrol gruplu yarı deneysel desen kullanılmıştır. Ayrıca, deney grubundan belirlenen dokuz öğrencinin Scratch destekli etkinliklere ve derse ilişkin görüşlerini almak için onlara uygulanan yarı yapılandırılmış görüşme formu ile nitel veriler toplanarak durum çalışması yöntemi kullanılmıştır. İlgili ünite konuları kontrol grubundaki öğrencilere 2018 Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı'na göre anlatılırken, deney grubundaki öğrencilere ise mevcut programa ilaveten Scratch destekli uygulamalar ile anlatılmıştır. Verilerin analizi sonucunda, deney grubu öğrencilerinin akademik başarılarında kontrol grubundaki öğrencilere kıyasla istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık tespit edilmiştir. Motivasyonlarında ise sadece performans alt boyutunda deney grubundaki öğrenciler lehine istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık tespit edilirken, araştırma, iletişim, işbirliği ve katılım alt boyutlarda anlamlı bir farklılık tespit edilememiştir. Deney grubundan seçilen dokuz öğrenciye uygulanan yarı yapılandırılmış görüşme formundan elde edilen verilere göre ise öğrenciler; konuyu iyi öğrendiklerini, derse olan ilgi ve isteklerinin daha da arttığını, derslerin daha eğlenceli ve akıcı olduğunu, kişisel performanslarını daha iyi sergileyebildiklerini ve aynı zamanda diğer dersler için de Scratch uygulamalarından yararlanmak istediklerini belirtmişlerdir. Scratch programının algoritma ve öğrencilerin bilgi-işlemsel düşünme becerilerini geliştirmek için fen bilimleri derslerinde daha fazla kullanılması önerilmektedir.