8.sınıf öğrencilerinin yazılarında ve ders kitaplarında kullanılan batı kökenli sözcüklerin karşılaştırılması / İzmir ili

Bu çalışmada; İzmir Merkezindeki ilköğretim 8. sınıf öğrencilerinin yazılarında geçen batı kökenli kelimelerin kazanımında 6. ve 7. sınıf ders kitaplarının etkisini ortaya koymak amaçlanmıştır. Araştırmada sosyo-ekonomik düzey, (öğrencinin bilgisayar sahibi olması, sosyal imkanlar, oturdukları semtler gibi faktörler) cinsiyet, anne baba mesleği, eve giren ortalama kazanç ve kardeş sayısı gibi faktörlerin de batı kökenli kelime kullanımına etkisi incelenmiştir.Araştırma örneklemi İzmir Merkezde bulunan Kadifekale İlköğretim (alt düzey), Yapıcıoğlu İlköğretim (orta düzey), Güzelyalı Mehmet Akif Ersoy İlköğretim Okulları'nda (üst düzey) 56'şar öğrenci olmak üzere üç farklı sosyo-ekonomik düzeydeki 168 öğrenciden oluşturulmuştur. Bu öğrencilerin kız ve erkek sayıları birbirine eşit olmakla beraber kompozisyon yazımında tamamen eşit şartlar uygulanmıştır.Örnekleme alınan öğrencilere, araştırmacı tarafından belirlenen üç konu verilmiş (gezip gördükleri bir yer, izledikleri bir film, başlarından geçen bir olay) ve tüm öğrencilere bir ders saati (40 dk.) süre tanınmıştır. Kompozisyonlar, bir ders saatlik süre içinde araştırmacının bizzat kendi gözetiminde yazdırılmıştır. Toplanan verilerde geçen kelimeler tek tek fişlenmiş, kökenleri tespit edilmiş ve içlerinden batı kökenli kelimeler seçilerek ait oldukları dillere göre gruplandırılmıştır. Aynı işlemler, öğrencilere okutulmuş olan 6. ve 7. sınıf ders kitapları için de uygulanmış ve metinlerdeki toplam kelime sayısının içindeki batı kökenli kelime oranı tespit edilmiştir. Tüm bu işlemlerin ardından batı kökenli kelime kullanımının cinsiyetlere göre dağılımı, sosyo-ekonomik düzeylere göre dağılımı, son olarak da kompozisyonlar ve ders kitaplarındaki batı kökenli kelimeler, oran bakımından karşılaştırılmıştır.Öğrenci kompozisyonlarındaki toplam kelime sayısının % 3,1'inin, ders kitaplarındaki toplam kelime sayısının ise % 1,4'ünün batı kökenli kelime olduğu saptanmıştır. Buna bağlı olarak da öğrencilerin kelime kazanımında dış etkenlerin daha etkili olduğu ortaya çıkmıştır.Anahtar Kelimeler: İlköğretim, Ders Kitabı, Kelime, Köken.