Abdominal aort anevrizmalarında endovasküler stent greft uygulamaları

ÖZET Abdominal aort anevrizması (AAA), abdominal aortanın kalıcı lokalize dilatasyonudur. AAA hastalarının çoğu asemptomatiktir. AAA'larının en sık ve en korkutucu komplikasyonu rüptürdür. Rüptür riski anevrizma çapıyla yakından ilişkilidir ve anevrizma çapının 5.5 cm'nin üzerinde olması rüptür riskini belirgin derecede arttırmaktadır. Rüptüre AAA'larında mortalite oranı %90'lara ulaşabilmektedir. Ancak AAA'larının elektif şartlarda tedavi edilmeleri durumunda mortalite oranları %5'in altına inmektedir. Bu nedenle aort anevrizmalarının rüptüre olmadan önce saptanıp tedavi edilmeleri hasta prognozu açısından büyük önem taşımaktadır. AAA'larının tedavisinde açık cerrahi veya endovasküler tedavi olmak üzere iki çeşit tedavi yöntemi vardır. Endovasküler stent-greft tedavisinde amaç, açık cerrahide olduğu gibi anevrizmanın genişlemesini ve rüptürünü önlemektir. Yerleştirilen endogreftler anevrizma kesesinin sistemik dolaşımla ilişkisini kesen yapay bir lümen oluştururlar. Açık cerrahi yöntem ile karşılaştırıldığında perioperatif kan kaybının ve hastanede kalış süresinin az olması, perioperatif mortalite oranlarının düşük olması ve çoğu zaman sedasyon ve lokal anestezi altında uygulanabilmesi endovasküler stent greft tedavisinin avantajlarıdır. İşlem öncesi uygun görüntüleme yöntemleri ile hastaların değerlendirilmesi hasta seçimi, uygun stent greft seçimi ve girişimi planlama açısından önemlidir. Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi Ankara Hastanesi Girişimsel Radyoloji Ünitesinde, 2004-2012 yılları arasında AAA nedeniyle endovasküler tedavi uygulanan, yaşları 51 ile 89 arasında değişen, 73'ü erkek, 8'i kadın toplam 81 hastanın kayıtları retrospektif olarak değerlendirilmiştir. Bu hastaların demografik özellikleri, preoperatif anevrizma çapları, anevrizma boyun uzunlukları, boyun açıları, stent boyut ve modeli, stent yerleştirilmesindeki başarı oranı, perioperatif mortalite oranı (<30 gün), anevrizma ilişkili mortalite oranı (<30 gün), işlem sırasında uygulanan ek girişimler, işlem sonrası komplikasyonlar ve taburculuk süreleri değerlendirilmiştir. Çalışmamız sonucunda hastaların yaş ortalaması 70.17 olup %90.1'i erkekti. Hiçbir hastamızda işlem sırasında açık cerrahiye dönüş gerekmemiş olup stent greft yerleştirilmesindeki başarı oranımız %100 bulunmuştur. İlk 30 gün içerisinde hiçbir hastada anevrizma ilişkili mortalite izlenmemiştir. Rüptür nedeniyle işlem uygulanan 6 hastada perioperatif mortalite oranı %16.6 olup bu hastalarda ortalama taburculuk süresi 10 gündür. Elektif şartlarda işleme alınan hastalarda perioperatif mortalite izlenmemiştir. Bu hastalarda ortalama taburculuk süresi 4.54 gün bulunmuştur. 81 hastada toplam 24 kaçak (%29.6) izlenmiş olup en sık tip 2 kaçaklar izlenmiştir. Sonuç olarak, AAA'larının endovasküler yollar ile tedavisinin özellikle yaşlı ve yüksek cerrahi riskli hastalarda, perioperatif mortalite oranını, anevrizma ilişkili mortalite oranını ve taburculuk süresini azalttığı ve güvenle uygulanabilen, teknik başarı oranı yüksek bir yöntem olduğu gösterilmiştir.