Acil serviste febril nötropeni hastalarında antibiyoterapiye başlama zamanının; mortalite, enfeksiyon gelişimi ve hastanede yatış süresi üzerine etkisi

AMAÇ: Çalışmamızın ana hedefi acil servise başvuran FEN hastalarında antibiyoterapi başlama zamanının 1. ay sonunda mortaliteyi azaltmada etkili bir zaman diliminin olup olmadığının araştırılmasıdır. Ayrıca çalışmamızda antibiyotik başlama zamanı ile hastaların hastanede kalış süresi ve enfeksiyon odağı gelişimi üzerine etkisi incelenmiştir. Yaş, cinsiyet, mevsimsel başvuru dönemi, eşlik eden komorbid hastalıklar gibi hastaların demografik özelliklerinin, kültür alınma ve üreme durumlarının, enfeksiyon odağının varlığı, en son KT, RT alma zamanının, neupogen alma durumunun ve başlanan antibiyotik protokollerinin, hemotolojik-solid tümörlerin arasında mortalite gelişme ilişkisi ikincil hedefler olarak incelenmiştir. EREÇ-YÖNTEM: Bu çalışma retrospektif kohort çalışma şeklinde dizayn edilmiştir. Hasta popülasyonu Ocak 2002-Temmuz 2014 tarihleri arasında Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Acil Servisine başvuran 18 yaşından büyük malignitesi olan FEN hastalarıdır. Örneklem seçilmemiş olup tüm hastalara ulaşılmaya çalışılmıştır. Çalışmaya toplam 645 hasta alınmıştır. 323 hasta çalışmadan çıkarılmıştır. Çalışmaya katılım oranı % 51'dir. 322 hasta yapılan analizlere dahil edilmiştir. BULGULAR: Acil servise başvuran FEN hastalarının ortanca yaşı 54 olarak bulunmuştur. Acil servis triaj başvurusundan ilk antibiyotiklerin yapıldığı zaman 6 saatin altında olan FEN hastalarının 1. ay sonunda ölüm oranı, 6 saat ve üzeri olan FEN hastalarının 1. ay sonunda ölüm oranıyla karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur. Lojistik regresyon analizinde ise 1. ay sonunda ölüm olasılığı; antibiyotik veriliş zamanı 6 saatin üzerinde olanların, antibiyotik veriliş zamanı 6 saatin altında olanlara göre 2,436 kat yüksektir ve bu istatiksel olarak anlamlı bulunmuştur (p<0.05). Bizim çalışmamızda antibiyoterapi başlama zamanının 1. ay sonunda mortaliteyi azaltmada etkili bir zaman dilimini bulabilmek için ROC analizi yapılmıştır. Ancak antibiyotik başlama zamanı ile 1. ay sonunda yaşama ilişkisini gösteren ROC eğrisi altında kalan alan 0.508 olup, antibiyotik başlama zamanının 1. ay sonunda yaşama durumunu ayırma yeteneğinin olmadığı bulunmuştur. Antibiyotik başlama zamanının enfeksiyon odağı gelişimi ve hastane yatış süresi üzerine istatistiksel olarak etkisi gösterilememiştir (p>0,05). SONUÇ: Sonuç olarak acil servise triaja başvurudan ilk 6 saat içerisinde FEN hastalarının hızlı bir şekilde tanınıp olası etkene yönelik ilk doz antibiyotiklerinin yapılması mortaliteyi azaltmada etkili bulunmuştur. Anahtar Sözcükler: Febril nötropeni, mortalite, antibiyotik başlama zamanı