Açık kanallarda su yüzü profilinin belirlenmesi, Nakkaş dere örneğinde bir HEC-RAS uygulaması

Doğal bir afet olarak kabul edilen taşkın, Türkiye'de ve tüm dünyada meydana gelmekte ve yıkıcı sonuçları karşısında milyonlarca insan maddi ve manevi zararlarla karşı karşıya kalmaya devam etmektedir. Taşkın esnasında su seviyelerinin doğru tespiti, bölgede oluşacak zararların azaltılması açısından birincil öneme sahiptir. Bu nedenle, akarsularda su yüzü seviyelerinin belirlenmesi amaçlı birçok model kullanılmaktadır. Bu tezde, su yüzü profilini belirlemek için kullanılan Standart Adım Yöntemi ve Manning Formülünün modellemesi amaçlı olarak HEC-RAS programı kullanılmıştır. Uygulama alanı olarak İstanbul Küçükçekmece İlçesinde bulunan Nakkaş Deresi belirlenmiştir. İstanbul açısından önemi büyük olan bölgede, 2009 yılındaki taşkın sonucunda büyük can ve mal kayıpları oluşmuştur. Bu çalışmada, Standart Adım Yöntemi ve Manning Formülünün uygulaması ayrıca bir Excel çalışma sayfası hazırlanarak yapılmıştır. Aynı Excel çalışma sayfası kullanılarak ortalama akım hızı için kullanılan Basitleştirilmiş Universal Yöntem ve Keulegan Formülü ile birlikte HEC-RAS'ta olduğu gibi Standart Adım Yöntemi ile su seviyeleri tespit edilmiştir. Tüm bu hesaplamalar Excel çalışma sayfası içerisinde yapılmıştır. Çalışmanın sonuçları HEC-RAS çıktıları ile karşılaştırılmıştır. Sonuçlar karşılaştırıldığında, Manning Formülünden elde edilen su seviyelerinin Keulegan ve Basitleştirilmiş Universal Yönteme göre daha düşük olduğu görülmüştür. Seçilen çalışma alanı içerisinde tasarlanmış olan kaplamalı trapez kanal kapasitesinin çalışmada kullanılan bütün yöntemlerle elde edilen su yükseklikleri için yeterli olduğu sonucuna varılmıştır.