Afet eğitiminin diyabetli hastaların afet bilinci üzerindeki etkisinin incelenmesi

Afetler, toplumların sağlık sistemlerini ve sosyal düzenini çok boyutlu biçimde kesintiye uğratan durumlardır. Özellikle diyabet gibi kronik hastalıklara sahip bireyler, afet ortamlarında ilaç temini, insülin uygulaması ve beslenme gibi hayati konularda risk altındadır. Bu çalışma, diyabetli bireylerin afetlere hazırlık düzeyini artırmak amacıyla temel afet eğitimi verilmesini hedeflemiştir. Araştırma, afet eğitiminin diyabet hastalarının afet bilinci üzerindeki etkisinin incelenmesi amacıyla gerçekleştirildi. Araştırma yarı deneysel, ön test–son test kontrolsüz müdahale tasarımına sahiptir. Evreni, Kozluk Devlet Hastanesinde yatan veya ayaktan tedavi gören diyabetli hastalar oluşturmuştur. Örneklemi ise, dahil olma kriterlerini taşıyan ve gönüllü olarak katılım sağlayan 255 bireyden oluşmuştur. Veriler Nisan-Eylül 2025 tarihleri arasında yüzyüze toplanmıştır. Veri toplama araçları olarak Katılımcı Bilgi Formu ve Afet Bilinci Algı Ölçeği kullanılmıştır. Çalışma kapsamında tüm katılımcılara araştırmacılar tarafından literatür doğrultusunda hazırlanan eğitim materyali kullanıldı. Eğitim, 18 yaş üstü yetişkin diyabetli bireylere dönük 30- 40 dakikalık olup, yüzyüze verilmiştir. Toplam 38 slayttan oluşan eğitim programında afet, afet türleri, afet öncesi, afet anı, afet sonrası hazırlık çalışmaları, diyabet hastalığı, afet durumunda diyabet hastalarına dönük kolaylaştırıcı unsurlar, sağlık merkezlerine erişim konuları işlenmiştir. II Eğitimin günlük yaşama aktarılabilmesi için 4 haftalık uygulama süresi tanınmış, ardından formlar tekrar doldurulmuştur. Çalışma öncesinde etik kurul onayı, kurum izni ve gönüllü onam formu ile katılımcı izni alınmıştır. Sonuçlar, afet eğitiminin katılımcıların, genel afet bilgisi, iletişim, diyabet ve afet konularında konularda farkındalıklarını artırdığını göstermektedir.