Afetlerde derneklerin psikososyal destek çalışmalarında sürdürülebilir kapasitelerinin geliştirilmesi

Afetler, süreğen hayatı kesintiye uğratan maddi, sosyal ve psikolojik kayıplara sebep olan yıkıcı olaylardır. Afet yaşayan birey ve toplumun sağlığının korunması, afet bölgesinde yaşamın yeniden kurulabilmesi ve toplumun geleceği için sağlanan hizmetlerin yanında psikososyal desteğin önemi oldukça büyüktür. Afetlerde etkili ve verimli bir psikososyal destek hizmetinin sunumu için afet yönetim döngüsünün tüm aşamalarında dayanışmacı ve çok aktörlü bir yapılanma gereklidir. Bu tez çalışmasında afetlerde psikososyal destek hizmeti sağlayan meslek örgütü üyesi olan ruh sağlığı çalışanlarının öznel deneyimlerinin derinlemesine araştırılması amaçlanmıştır. Afetlerde psikososyal destek hizmeti sağlayan on beş ruh sağlığı çalışanıyla gerçekleştirilen derinlemesine görüşmelerde yarı yapılandırılmış sorular kullanılarak bulgulara ulaşılmıştır. Bu görüşmelerde ruh sağlığı çalışanlarının gönüllülük motivasyonlarını etkileyen unsurlar araştırılmıştır. Elde edilen bulgular olgu bilim (fenomenoloji) deseni kullanılarak analiz edilmiştir. Yapılan analiz sonucunda (1) "Sosyo-Demografik Özellikler" üst teması ile; (2) "Meslek Örgütlerinin Afetlerdeki Gönüllü Yönetimi" üst teması "Gönüllülük Politikası", "Gönüllü Sayısı ve Deneyimleri", "Gönüllülere Erişim ve Süreklilik", "Gönüllü Koordinasyonu", "Oryantasyon ve Süpervizyon", "Gönüllülerin Görev Dağılımı", "Geri Bildirim ve Değerlendirme" ve "Gönüllüleri Motive Etme Yöntemleri" alt temaları ile; (3) "Kurum İçi Koordinasyon ve Ekip İletişimi" üst teması ile; (4) "Diğer Kurumlarla Koordinasyon ve Bürokratik İşleyiş" üst teması ile; (5) "Kişilerin Gönüllü Olma Motivasyonları" üst teması "Afet Yaşamış Olma Durumunun Gönüllü Motivasyona Etkisi", "Başkalarına Yardım Etme Motivasyonu", "Bilgi ve Becerileri Paylaşma ve Kullanabilme Motivasyonu", "Mesleki Becerileri Geliştirme Motivasyonu" ve "Meslek Örgütünün Bir Parçası Olma Motivasyonu" alt temaları ile beş üst tema elde edilmiştir. Elde edilen tüm bulgular alanyazın çerçevesinde tartışılmıştır.