Afyonkarahisar-Seydiler süstaşı opallerinin karakterizasyonu ve ekonomik potansiyeli

Opal volkanik veya sedimanter kökenli olarak oluşabilir. Seydiler bölgesi jeolojik olarak volkanik aktivitenin baskın olduğu bir saha olmasına rağmen, çalışma alanındaki tez konusu olan süstaşı opaller diatomit sahası içinde oluşan tortul kökenli opallerdir. Miyosen döneminde gölsel ortamı barındıran Seydiler bölgesinde suda yaşayan mikro organizmalardan, silis içerikli diatomların iskelet kalıntılarının diyajenez geçirmesi sonucu diatomit oluşmuştur. Yaşanan bölgesel volkanik aktivite, daha sonra peribacalarının oluşumuna neden olan, diatomit içeren tüfit tabakalarını oluşmuştur. Çalışma sahasındaki bu oluşum, literatürde ilk defa tanımlanarak "Seydiler Oozu" olarak adlandırılmıştır. Diatomları detaylandırmak ve morfolojisine hâkim olmak için, alınan üç farklı saf diatomit tabakasının makroskopik örneklerine enerji dağıtıcı X-ray spektrometre (SEM-EDX) ile FEI Nova NanoSem 650 tarayıcı elektron mikroskopu kullanılmıştır. Seydiler oozu süstaşı opal oluşum yeri, ülkemizde ve dünya üzerinde ooz tabakası olarak incelenmiş ancak süstaşı opal oluşumuna rastlanmamıştır. Bu nedenle bilimsel anlamda ilgilenilmesi ve araştırılmasının gerekliliği detaylı araştırmaya sebep olmuştur. İnceleme için süstaşı opallere XRF, ICP-AES, XRD, FT-IR, DCµR spektroskopi ve izotop analizleri yapılmıştır. Opal oluşumlarına uygulanan jeokimyasal analizler ve duraylı oksijen izotop analizleri V-SMOW (‰) sonucu bölgenin oluşum ortam ve sıcaklığı hakkında bilgiler edinilmiştir. Seydiler oozun üst kısımları Seydiler İgnimbriti ve Karakaya bazaltları tarafından üzerlenmiştir. Karakaya bazaltlarına uygulanan polarizan mikroskop ve kimyasal analiz ile bazaltik trakiandezit olduğu tespit edilmiştir. Seydiler süstaşı opalleri, ateş opali ve Avustralya opali gibi mücevhertaşı özelliğine sahiptir. Bu nedenle ülkemiz açısından ticari bir potansiyeli olabileceği düşünülmektedir.