Akarçay ve sakarya havzalarında bulunan göllerin fitoplankton komunite yapısının çevresel değişkenler ile karşılaştırılması

Bu çalışmada Akarçay ve Sakarya Havzası'nda yer alan toplamda 33 gölde, fitoplankton gruplarının tür çeşitliliği ve yoğunluklarının dağılımını belirlemek ve temel fiziksel ve kimyasal parametreler ile ilişkilendirmek için Mayıs 2018 tarihinde arazi çalışması gerçekleştirilmiştir. Göllerdeki su sıcaklığı, elektriksel iletkenlik, pH ve çözünmüş oksijen konsantrasyonu Hach Lange su kalitesi ölçüm cihazı kullanılarak, suyun ışık geçirgenliği, Secchi diski kullanılarak arazi süresince ölçülmüştür. Toplam fosfor, toplam azot ve klorofil-a alınan su örneklerinin laboratuvarda analiz edilmesi ile belirlenmiştir. Su örneklerine sedimentasyon yöntemi uygulanmış, fitoplanktonun teşhisi ve sayımı Olympus marka inverted mikroskopta Utermöhl sedimentasyon çemberi kullanılarak yapılmıştır. Fitoplanktonun biyohacmi, hücresel hacim verileri kullanılarak hesaplanmıştır. Fitoplankton türleri fonksiyonel gruplara ayrılarak değerlendirilmiştir. Fitoplanktonun ve çevresel değişkenlerin değerlendirilerek göllerin arasındaki benzerlik ve farkılılıkların belirlenmesinde Kümeleme Analizi ve Kanonik Uyum Analizi kullanılmıştır. Bacillariophyta, Charophyta, Chlorophyta, Cryptophyta, Cyanobacteria, Euglenozoa, Miozoa ve Ochrophyta divizyolarına ait olmak üzere Sakarya Havzası Gölleri fitoplanktonunda 283, Akarçay Havzası Gölleri fitoplanktonunda 132 takson teşhis edilmiştir. Sakarya ve Akarçay Havzası Gölleri fitoplanktonunda Chlorophyta divizyosunun diğer gruplara göre genellikle baskın olarak öne çıktığı görülmektedir. Kodon-B, Kodon-C, Kodon-D, Kodon-E, Kodon-F, Kodon-H1, Kodon- J, Kodon-LM, Kodon-LO, Kodon-N, Kodon-X2, Kodon-X3, Kodon-W1, Kodon-W2 ve Kodon-Y baskın fonksiyonel gruplar olarak belirlenmiştir. Fitoplankton kompozisyonu verilerine dayanılarak yapılan Kümeleme Analizi ve fiziksel ve kimyasal parametreler bakımından; Cüneyt Sönmez Göleti, Çubuk Gölü, Küçük Akgöl Gölü, Sülüklü Gölü, Akdeğirmen Barajı, Çamkoru Tabiat Parkı Göleti ve Tazlar Satı Gelin Göleti; Kayısulu Gölü, Çılgınlar Göleti, Yıldırım Evci Göleti ve Ovacık Gölü; Sapanca Gölü ve Anagöl; Mogan Gölü, Eymir Gölü, Ağzıkara Göleti, Tınaztepe Göleti ve Gezler Göleti; Çavuşcu Gölü, Üçlerkayası Göleti ve Akşehir Gölü; Akgöl 1 Gölü ve Karamurat Gölü arasında benzerlik olduğu görülmüştür. Kanonik Uyum Analizi fiziksel ve kimyasal değişkenleri dikkate alarak baskın fonksiyonel grupları ve gölleri 4 farklı gruba ayırmıştır.