Aksaray Üniversitesi Veteriner Fakültesi akademik-idari personel ve öğrencilerinin beslenme alışkanlıklarını saptama

Dünya Sağlık Örgütü evrensel bir epidemi olarak açıkladığı obezite, morbidite ve mortaliteyi ciddi derecede tesiri altına alan, önemli ölçülere sahip bir problemdir. Obezite gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde en ciddi sağlık problemleri arasında yer almakta ve yaşam kalitesini önemli ölçüde etkilemektedir. Obezite oluşumunda hatalı beslenme, fiziksel aktivite azlığı, hormonal, genetik bozukluklar, psikolojik sorunlar ve benzeri faktörler yer almaktadır. Bu çalışma Aksaray Üniversitesi Veteriner Fakültesi İdari-Akademik Personel ile Öğrencilerinin obezite farkındalık ve beslenme alışkanlıklarını saptamak amacıyla yapılmıştır. Kesitsel ve tanımlayıcı tipte olan bu çalışma Aksaray Üniversitesi Veteriner Fakültesi'nde Şubat2025 -Nisan 2025 tarihleri arasında, gönüllülük esasına dayanak 108'i erkek, 74'ü kadın olan toplamda 182 kişiye yapılmıştır. Veriler, araştırmacı eşliğinde yüz yüze olarak toplanmıştır. Anket formu konu ile ilgili literatürden yararlanılarak hazırlamıştır. Elde edilen veriler Fisher's Exact ve Ki-Kare testleri kullanılarak değerlendirilmiş, p<0,05 düzeyi istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir. Katılımcıların yaş aralıkları, Beden Kitle İndeksi, medeni durumları, eğitim düzeyleri, öğün tüketim sıklıkları, beslenme alışkanlıkları, yemek tüketim hızları, kronik hastalık durumları, besin grubu tüketim sıklıkları hakkında bilgiler elde edildi. Katılımcların beslenme alışkanlıklarına yönelik anket verileri analiz edildi. Katılımcıların %3,30'u zayıf, %52,20'si ideal BKI aralığında, %35,16'sı hafif şişman ve %9,34'ü ise obez olduğu belirlendi. Eğitim durumlarının %5,49' lise, %81,87'si üniversite, %1,10'u yüksek lisans ve %11,54'ü ise doktora eğitimi almış olduğu belirlendi. Katılımcıların %4,40'ı tek öğün, %48,90'ı iki öğün, %39,56'sı üç öğün ve %7,14'ü ise üç öğünden fazla öğün ile beslenmektedir. En çok düzenli yapılmayan ana öğün %57,14 ile kahvaltı olduğu, en çok düzenli yapılan ana öğünün ise %85,71 ile akşam öğünü olduğu belirlendi. Katılımcılarda ara öğün yapan oranı %47,80 olduğu ve en çok %25,7'lik oranla bir ara öğün yapıldığı belirlendi. Katılımcıların besin grubu tüketim sıklıkları değerlendirildiğinde ise en yüksek oranların olduğu sıklıklar sırasıyla; süt grubu günaşırı tüketim oranı %32,97, ekmek grubu her gün %60,99, sebze haftada bir-iki tüketim oranı %35,16, meyve haftada bir-iki %44,51, et grubu (et, tavuk, peynir) günaşırı tüketim oranı %32,97, yumurta her gün tüketim oranı %32,42 ve yağlı tohum haftada bir-iki tüketim oranı %39,01 olarak belirlenmiştir. Sonuç olarak çalışmaya katılan bireylerin obezite oranları her ne kadar düşük olduğu saptanmış olsa da dengeli beslenme ve düzenli öğün yapma alışkanlıkların iyi seviyede olmadığı belirlendi. Veteriner Fakültesi idari-akademik personel ve öğrencilerini bilinçlendirmek ve farkındalık kazandırmak amacıyla yeterli ve dengeli beslenme, fiziksel aktivite gibi konularda eğitim sunumlarına ihtiyaç duyulduğu sonucuna varıldı.