Al-Si alaşımına eser miktarda ilave edilen elementlerin sıma prosesine etkisi

Bilindiği üzere yarı katı şekillendirmede dendritik tane yapısı akışkanlığa büyük direnç oluşturduğundan bu tür şekillendirmelerde küresel tane yapısının önemi büyüktür. Tane yapısının dendritik yapıdan küresel yapıya dönüştürme işlemlerinden bir tanesi de deformasyon ve yeniden kristalleşme metodu olarak bilinen SIMA (Stres Induced Melt Activated) prosesidir. Bu çalışmada alüminyum ve alaşımlarının özellikleri hakkında bilgiler verildi. ETIAL 180 alaşımı ve SIMA prosesi tanıtıldı. Bu alaşıma eser miktarda Mg ve SN ilave edilerek gravite döküm yöntemiyle numuneler elde edildi. Numunelerin mikroyapıları ve sertlikleri incelendikten sonra aynı numuneler SIMA prosesine tabi tutularak mikroyapı ve sertlik değerleri incelenip değerlendirildi. Numunelerin SEM ve XRD analizleri yapıldı ve karşılaştırıldı. ETIAL 180 alüminyum alaşımına ilave edilen eser miktarlardaki Mg ve Sn elementlerinin SIMA yönteminde küresellik ve tane boyutunda bir farklılığa yol açmadı görülmüştür. SIMA yöntemiyle kırılan dendritik yapının küreselliği mükemmelle yakın olduğu görülmüştür. Sn ilavesiyle sertlik değerlerinde önemli bir değişme görülmemiş olup Mg ilavesiyle sertlik değerlerinde %20?ye yakın bir artış tespit edilmiştir. SIMA prosesi sonucunda yarı katı şekillendirme yapılmadığı için SIMA prosesli numunelerin sertlik değerlerinde azalma görülmüştür. Sn ve Mg ilavesinin Çin yazısı şeklindeki intermetaliklerin oluşumunu tetiklediği ve Mg ilavesi ile Mg2Si bileşiğinin oluştuğu tespit edilmiştr. SIMA yöntemi ile de bu Çin yazısı intermetaliklerin kabalaştığı, çatladığı ve kırılarak matriks yapıya dağıldığı tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: SIMA prosesi, ETIAL180 alaşımı, Al-Si alaşımları, XRD, SEM