Algoritmik irade kapasitesi bağlamında yapay zekâ destekli ürünlerin kullanımından doğan hukuki sorumluluk

Yapay zekâ destekli ürünlerin hayatımızdaki etkisinin hızla artması doğacak uyuşmazlıklar yönünden hukuki sorumluluğun tespitinin önemini ortaya çıkarmıştır. Bu kapsamda çalışmamızda öncelikle yapay zekâ ve yapay zekâ destekli ürün teknik ve hukuki açılardan incelenmiştir. Kavramsal çerçeve oluşturulduktan sonra detaylı analiz öncesi dünya genelinde yapay zekâ teknolojileri ve bu teknolojiye ilişkin oluşturulan düzenlemeler karşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir. Uluslararası düzenlemeler ile yapay zekâ teknolojilerinin güncel durumu ve hukuk alanındaki son gelişmelerin taraması yapıldıktan sonra yapay zekâ destekli ürün ve irade ilişkisi otomatizasyon ve otonomi kavramları kapsamında incelenmiştir. İrade ve buna bağlantılı olarak algoritmik irade kavramları hukuki ve teknik yönüyle analiz edilmiştir. Bu kapsamda algoritmik irade, sınırlı ve tam kapasiteli olarak özgün bir ayrım ile ele alınmıştır. Yapay zekâ destekli ürünler için mevzuatımızdaki sorumluluk hükümlerinden doğrudan ya da kıyasen uygulanabilecek hükümler analiz edilmiş ve özellikle tam algoritmik irade kapasiteli yapay zekâ destekli ürünler için yetersiz kalan boyut ortaya konulmuştur. Son bölümde de lege ferenda çözüm önerisi olarak algoritmik irade kapasiteli yapay zekâ destekli ürünler için e-kişilik ve e-tescil sistemleri değerlendirilmiştir. Çalışmamızda algoritmik irade kapasitesi bağlamında yapay zekâ destekli ürünlerin kullanımından doğan sorumluluk normatif analiz, kavramsal ayrımlar, içtihat taraması, karşılaştırmalı hukuk analizi yapılarak hukuki açıdan bir sistematik dahilinde analiz edilmeye çalışılmıştır. Anahtar Kelimeler: Yapay Zekâ, Yapay Zekâ Destekli Ürün, İrade, Algoritmik İrade, Sorumluluk