Ali Bin Nâkîb Hamza ve Tuhfetü'l Letâif'i (Metin-İnceleme)

Yaklaşık yedi asır süren Klasik Türk Edebiyatında her alana hitap eden sayısız eser verilmiştir. Bu eserler uzun asırlar boyunca Türk toplumunun edebî zevkini yansıtabilmeyi başarmıştır. Klasik Türk edebiyatı içerisinde manzum ve mensur eserler birlikte verilirken manzum eserler şairler ve halk tarafından daha çok ilgi görmüştür. Klasik Türk edebiyatında manzum eserler daha çok rağbet görmesine rağmen azımsanmayacak sayıda mensur eserler de verilmiştir. Özellikle bazı aşk ve kahramanlık konulu mensur hikâyeler vardır ki ortaya koydukları üslupları ve halk arasında kazandıkları beğenilerle şiirlerden aşağı kalmayacak bir değere sahiptirler. Tuhfetü'l Letâif'in konusu, olay örgüsü, vakıaları anlatış tarzı bu eserler arasında kendine yer bulmasına olanak sağlamaktadır. Bu çalışmada Kanada'nın Ontario şehrinde Aga Khan Museum yazma eserler bölümünde bulunan ve tek nüsha olduğu tespit edilen Tuhfetü'l Letâif adlı eser ve onun yazarı Ali bin Nâkîb Hamza hakkında bilgi verilmiştir. Ali bin Nâkîb Hamza XV. yüzyılda yazdığı Tuhfetü'l Letâif adlı aşk ve kahramanlık hikâyesini Sultan II. Murad'a sunmuştur. Padişaha sunulan bu eserin orijinal yazması elde bulunmamaktadır. Elde bulunan yazmaya III. Murad döneminde minyatürler eklenmiş ancak eklenen minyatürler yazmadan çalınmıştır. Öncelikle sade bir üslupla yazılan Tuhfetü'l Letâif'in çeviri yazılı metni oluşturulmuştur. İnceleme bölümünde ise hikâye olay örgüsü, motif yapısı, konu, zaman, mekân, şahıs kadrosu ve dil ve anlatım özellikleri açısından ele alınmıştır. Ayrıca metni okurken günümüz Türkçesinde kullanılmayan, sözlüklerde bulunmayan ancak metinde geçen kelimelerden oluşan bir sözlük oluşturulmuştur. Yapılan bu tez ile Ali Bin Nâkîb Hamza ve onun tek eseri Tuhfetü'l Letâif tanıtılıp, Klasik Türk edebiyatında geri planda kalmış olan mensur hikâyecilik geleneğimize ait çalışmalara Tuhfetü'l Letâif adlı metin de eklenmiştir. Anahtar Kelimeler: Ali Bin Nâkîb Hamza, Tuhfetü'l Letâif, klasik edebiyat, mensur hikâye, XV. yüzyıl