Amasya Bayezid İl Halk kütüphanesindeki 17. ve 18. yüzyıl ciltleri

ÖZETBu tezde; Amasya Bayezid İl Halk Kütüphanesi'nde bulunan 17. ve 18. yüzyılciltleri form, malzeme, teknik, süsleme ve kompozisyon yönleriyle ele alınarakincelenmiştir.Katalogta, 55'i 17. yüzyıla 57'si 18. yüzyıla tarihli toplam 112 cildin gözlemfişlerine yer verilmiş ve bu bilgilerden hareketle değerlendirmeye gidilmiştir.Katalogta incelenen örneklerin malzemesi deri olduğu için bu ciltlerdeuygulanan teknikler de deri üstünde görülen yekşah, boyama, kalıp ile baskı-kabartma teknikleridir. Kalıp ile yapılan baskı kabartma tekniğinde; soğuk, sıcak,mülevven, mülemma, alttan ayırma, üstten ayırma ve gömme şemse uygulanmıştır.Ciltlerdeki şemse süslemelerinde bitkisel süsleme ağırlıkta olup geometriksüslemelerde görülmüştür. Bitkisel süslemede; kıvrımdal, yaprak, hatayi venaturalist tarzda çiçekler, rumi, palmet, lotus görülmüştür. Geometrik süslemedebelirli motifler yoktur. Bunların dışında doğadan stilize edilmiş bulut motifi de sıkçakullanılmıştır.Süsleme programından hareketle 5 kompozisyon ve bu kompozisyonların alttipleri ile toplam 10 kompozisyon biçimi tespit edilmiştir. Bu süsleme vekompozisyonlar, diğer kütüphanelerde bulunan ciltlerin ve mimari elemanlarınsüsleme programları ile karşılaştırılmıştır. Ciltlerin formları, süslemeleri vekompozisyonları göz önünde bulundurularak 3 üslup tespit edilmiştir.Elde edilen bu neticeler sonuçta kısaca belirtilmiştir.