Anadolu Ajansı (1920-1922)

Bu tez çalışmasında Kurtuluş Savaşı süreci içerisinde 6 Nisan 1920'de kurulan AnadoluAjansının 1920-1922 yılları arasındaki faaliyetlerine değinilmiştir. 1920-1922 yıllarıAnadolu'da cephelerde savaşların devam ettiği kritik bir süreçtir. Tez çalışmamızda amaç,radyonun televizyonun ya da diğer kitle iletişim araçlarının yaygın bir biçimde kullanılmadığıbu süreçte kurulan ve Türkiye tarihi içerisinde kendisine özel bir yer edinen, ilk ulusal haberajansı olan Anadolu Ajansının, Kurtuluş Savaşı'nın bu kritik dönemi içerisinde yürüttüğüfaaliyetleriyle, iç ve dış kamuoyunda üstelendiği rolün önemini ortaya koymaktır.Anadolu'da Milli Mücadelenin başladığı bu süreçte, İstanbul basınının bu mücadeleyekarşı iki farklı yaklaşım tarzından bahsedebiliriz. İçlerinde Akşam, Vakit, Tasvir-i Efkar, YeniGün gibi gazeteler, her türlü baskı, sansür ve sindirmeye karşı Anadolu'daki UlusalBağımsızlık Mücadelesinin yanında yer alırken, aralarında Peyam-ı Sabah, Alemdar gibigazetelerin bulunduğu grup ise başından beri Anadolu'daki Ulusal Bağımsızlık Mücadelesi'nekarşı durmuş, ellerinden gelen tüm güçle Milli Mücadele'ye saldırmışlardır.Anadolu'da Milli Mücadele'den yana olan yerel basının yanında, Ulusal BağımsızlıkMücadelesini tek ve güçlü bir kanaldan hem tüm yurda, hem de dünyaya duyurmak amacıylaulusal bir haber ajansına ihtiyaç duyulmuştur. 6 Nisan 1920'de kurulan Anadolu Ajansıaracılığıyla halk, Milli Mücadele Hareketi lehinde aydınlatılıp, bilinçlendirilirken, aynızamanda tehdit ve tehlikelere karşı uyarılmış, Ulusal Bağımsızlık Savaşının tüm gelişmelerihalka en doğru şekliyle ulaştırılmaya çalışılmış, hem iç hem de dış kamuoyuna yürütülenmücadelenin sesi duyurulmuştur.Anadolu Ajansı, eldeki imkanlar çerçevesinde faaliyetlerini devam ettirmiş, ancaközellikle Ajans bültenlerinin dağıtımıyla ilgili başlayan bir dizi teknik sorunu aşmak amacıyla7 Haziran 1920'de Matbuat ve İstihbarat Müdüriyet-i Umumiyesine dahil olmuştur. AnadoluAjansı faaliyetlerinin daha kurumsal bir biçimde yürütülebilmesi için 25 Aralık 1920'deDışişleri Bakanlığına, yine aynı değişiklikle iç basınla ilgili işlerde doğrudan İçişleriBakanlığına bağlanmıştır. Anadolu Ajansının yeniden düzenlenmesi 1 Mart 1925'te olur.Buna göre Ajans, Matbuat ve İstihbarat Genel Müdürlüğünden ayrılarak, devletin %49hissedarı olduğu bağımsız bir anonim ortaklık şekline dönüştürülmüştür.