Ankara koşullarında farklı ekim makineleri ile değişik bitki sıklıklarında ekilen ve merdane uygulanan arpada verim ve verim öğeleri

ÖZDOKTORA TEZANKARA KOŞULLARINDA FARKLI EK M MAK NELER ile DEĞ Ş KB TK SIKLIKLARINDA EK LEN ve MERDANE UYGULANAN ARPADAVER M ve VER M ÖĞELERFatma KAYAÇET NÇUKUROVA ÜN VERS TESFEN B L MLER ENST TÜSÜTARLA B TK LER ANAB L M DALIDanışman : Prof. Dr. Yusuf KIRTOKYıl : 2006, Sayfa: 165Jury : Prof. Dr. Yusuf KIRTOKProf. Dr. Ahmet Can ÜLGERProf. Dr. Cemalettin Yaşar Ç FTÇProf. Dr. Tacettin YAĞBASANLARProf. Dr. Sadrettin KARAALTINBu araştırma, Ankara koşullarında 2004 ve 2005 yıllarında, farklı ekimmakineleri ile değişik bitki sıklıklarında ekilen ve merdane uygulanan arpa bitkisindeverim ve verim unsurları üzerine etkisinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır.Çalışma, TARM-92 iki sıralı arpa çeşidinde, üç farklı ekim makinesi (pinomatik,normal ve baskılı), iki farklı merdane uygulaması (ekimden sonra merdane çekilmişve çekilmemiş uygulama) ve altı farklı ekim sıklığı (175 tane/m2=8.3 kg/da, 300tane/m2=14.3 kg/da, 425 tane/m2=20.2 kg/da, 550 tane/m2=26.1 kg/da, 675tane/m2=32.1 kg/da ve 800 tane/m2=38.0 kg/da) kullanılarak; bölünen bölünmüşparseller deneme desenine göre 3 tekerrürlü olarak yürütülmüştür.Araştırma sonuçlarına göre; ekim makinelerinin ve merdane uygulamasınınbitkide kardeş sayısı, metrekaredeki başak sayısı, başak boyu, başaktaki tane sayısı,başak tane verimi, biyolojik verim, tane verimi, hasat indeksi, bin tane ağırlığı,hektolitre ağırlığı ve ham protein oranını etkilediği tespit edilmiştir. Artan ekimsıklığı ile başaklanma süresi kısalırken; bitkide kardeş sayısı, başak tane verimi, bintane ağırlığı, ham protein oranı ve irilik sınıfı değerleri olumsuz yönde; bitki boyu,metrekaredeki başak sayısı, biyolojik verim ve tane verimi değerleri olumlu yöndeetkilenmişlerdir. Tane verimi bakımından yılların ortalaması olarak en yüksek taneverimi değeri 476.73 kg/da ile normal ekim makinesi x 550 tane/m2 ekim sıklığıinteraksiyonunda elde edilmiştir.Bu araştırmada; TARM-92 arpa çeşidinde normal veya pinomatik ekimmakinesi ile 425-550 tane/m2 ekim sıklıklarının en uygun olduğu tespit edilmiştir.Anahtar Kelimeler: Arpa, Ekim Makinesi, Merdane Uygulaması, EkimSıklığı, Verim ve Verim Unsurları