Ankara metro güzergahlarında spt-vs korelasyonu üzerine bir çalışma

Kayma dalgası hızı, depreme dayanıklı yapı tasarımı için bilinmesi gereken kayma modülü, elastisite modülü gibi zeminlerin dinamik özelliklerini belirlemede önemli bir parametredir. Geoteknik Deprem Mühendisliği'nde mikrobölgeleme çalışmalarında, sıvılaşma potansiyelinin tahmininde, zemin hakim periyodunun, zemin büyütmesinin, ana kayada alınan bir tasarım depreminin yüzeye yakın tabakalarda oluşturacağı gerilmelerin ve deprem özelliklerinin hesaplanmasında kayma dalgası hızı kullanılmaktadır. Kayma dalgası ölçüm yöntemlerinden yüzey sismik yöntemlerin uygulamasında sondaj kuyusu gerekmemesi nedeniyle ekonomik açıdan büyük üstünlük sağlamakta olması nedeniyle deneysel yöntem olarak tercih edilmiştir. Sismik deney yöntemlerinin maliyetinin diğer arazi deneylerine göre pahalı oluşu, bu deneylerin genellikle daha önemli projelerde tercih edilmesine yol açmakta, arazi sismik deneylerinin yapılamadığı veya sınırlı sayıda yapıldığı durumlarda da kayma dalgası hızının tahmin edilebilme gereği, kayma dalgası hızı ile diğer deney sonuçları arasında ilişkiler aranmasına neden oluşturmaktadır. Kaba daneli zeminlerin yerleşim sıklığının, ince daneli zeminlerin kıvamının yerinde belirlenmesi amacıyla sondaj kuyuları içinde uygulanan Standart Penetrasyon Deneyinin sonuçları ile kayma dalgası hızı arasındaki ilişkiler, birçok araştırmacı tarafından incelenmiştir. SPT-N sayısına etkiyen faktörlerin kayma dalgası hızını da etkilediği belirlenmiştir. Bu çalışmada da Ankara'da metro istasyonlarında yapılmış olan mevcut ölçülen SPT-N ile bu metro istasyonlarında yapılan yüzey sismik deney yöntemiyle elde edilen kayma dalgası hızlarının değişimi incelenerek, verilerin birbirleriyle olan ilişkileri ve anlamlılıkları istatistiksel olarak incelenmiştir. Ankara'daki zeminlerinde kayma dalgası hızının, SPT-N sayısına bağlı olarak pratik amaçlar doğrultusunda tahmin edilerek kullanılabilecek bağıntılar geliştirilmiştir. Ayrıca, bu tür korelasyonlar önceki çalışmalarla karşılaştırmaları yapılmıştır.Anahtar Kelimeler : SPT, KAYMA DALGASI HIZI , GEOTEKNİK