Anonim ortaklıkta sermaye koyma borcunda temerrüt ve pay sahipliğinden ıskat

Bu çalışmada öncelikle anonim ortaklıkta sermaye ve sermaye koyma borcu hususları üzerinde durulmuştur. Sermaye koyma borcunun genel ve ayırt edici özelliklerine değinildikten sonra sermaye koyma borcunda temerrüt ve temerrüdün sonuçları incelenmiştir. Pay sahibinin sermaye koyma borcunda temerrüde düşmesi hâlinde ortaklığın, gecikmiş ifanın talep ve dava edilmesi ile pay sahipliğinden ıskat yaptırımının uygulanması olmak üzere iki seçimlik hakkı vardır. Gecikmiş ifanın talep ve dava edilmesi; bünyesinde temerrüt faizi, cezai şart ve munzam zarar gibi hususları barındıran genel bir borçlu temerrüdü sonucudur. Pay sahipliğinden ıskat ise borçlu temerrüdünde uygulanabilecek genel yaptırımların yanı sıra öngörülen ve sadece sermaye koyma borcunda temerrüt halinde uygulanabilen anonim ortaklığa özgü bir yaptırımdır. Iskat, pay kavramı merkez alınarak, pay üzerinden pay sahibine uygulanır. Iskata ilişkin hükümler emredici nitelik taşır. Iskat uygulanırken, yönetim kurulu tarafından eşit işlem ilkesine uyulur ve kanunda öngörülen usul takip edilir. Eşit işlem ilkesine veya ıskat usulüne aykırı davranılması halinde geçerli bir ıskattan söz edilemez. Pay sahibi, emredici hükümlere aykırı davranılarak uygulanan ıskat kararına karşı dava açarak mahkemeden yokluğun ve butlanın tespitini talep edebilir.