Antalya arıcılığının coğrafi esasları

Arıcılık, dünyanın diğer ülkelerinde olduğu gibi Türkiye'de de son yıllarda önemli gelişmeler kaydederek, doğal dengeyi ve tarımsal üretimin sürdürülebilirliğini ve verimliliğini sağlayan bir sektör haline gelmiştir. Balın yanı sıra balmumu, polen, propolis, arı sütü, arı ekmeği ve arı zehri gibi ürünler de arıcılığın değerli ürünleri arasında yer almaktadır. Özellikle arı zehri ve propolis gibi arı ürünleri, dünya genelinde yaygın bir şekilde apiterapi uygulamalarında kullanılmaktadır. Bal arısı kolonilerinin doğal ortamda beslenmesi ve bakımı ile arı ürünlerinin elde edilme sürecinin ve arı kolonisinin işleyişinin gözlenmesi amacıyla gerçekleştirilen apiturizm, kırsal ve geleneksel üretim deneyimi sağlayarak arıcılığın yaygın olarak yapıldığı alanlarda geliştirilmesi gereken bir turizm türüdür. Bu çalışmada öncelikli olarak, arıcılığın Türkiye'de ve Antalya'da benimsenmesini etkileyen coğrafi faktörleri, arıcılık sisteminin çeşitlerini ve arı ürünlerinin kullanımı araştırılmış; ikinci olarak ise, Antalya'da çiftçilik yapan hanelerin geçimlerini güçlendirmeleri ve sürdürmeleri için arıcılığın uygulanabilir bir çeşitlendirme seçeneği olup olmadığı değerlendirilmiştir. Ayrıca Antalya ilinde mevcut arıcılığın durumu ve geliştirilme yolları arazi çalışmaları ve anketlerden elde edilen veriler ışığında belirlenmiştir. Ayrıca Antalya ili bal ormanları tespit edilerek geliştirilecek plan ve politikalara katkı sağlayabilmesi amacıyla değerlendirilmiştir. Bunun yanında arıcılar için gerekli ana nektar kaynağı bitkilerin haritalandırıldığı her dönem arıcılık için gerekli işlerin belirlendiği Antalya ili genelleştirilmiş arıcılık takvimi oluşturulmuştur. Çalışma nicel araştırma yöntemi ön plana çıkarılarak kurgulanmıştır. Çalışmada uygulanacak olan nicel yönteme göre iki tür veri kullanılmıştır. Bunlar birincil ve ikincil veriler olarak ayrılmaktadır. İkincil veriler, çalışmanın birinci, ikinci, üçüncü, beşinci ve altıncı basamaklarında uygulanacak olan analizlerde kullanılmak üzere; anket uygulaması sonucu elde edilecek olan birincil veriler ise çalışmanın dördüncü basamağında kullanılmak üzere toplanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, arıcılık faaliyetlerinde sürdürülebilirlik sağlanabilmesi için tek tip ürün üretimi yerine farklı ürün profillerinin üretimine odaklanan bir üretim modelinin geliştirilmesi gerekmektedir. Ayrıca, bölgeler arası gezginci arıcılığın sabit arıcılığı ve bölgesel arıcılığı olumsuz yönde etkilediği, maliyet artışına neden olduğu ve arı hastalıklarının bölgeler arasında yayılmasına sebep olduğu belirlenmiştir. Sürdürülebilir bir arıcılık sistemi oluşturmak için, her bölgenin doğal özelliklerine ve arı popülasyonuna uygun bir bölgesel arıcılık modeli ve koloni yönetim stratejisi tanımlanmalıdır.