Antipirin türevli bileşiklerin biyolojik önemi

Son yıllarda, çok çeĢitli heterohalkalı bileĢikler anahtar olarak seçilerek türevlendirme tepkimeleri ile onların biyolojik aktivite gösterecek yapılara dönüĢtürülmeleri Ģeklindeki çalıĢmalar hızla artmıĢtır. Ġlaç aktif maddesi olarak günümüzde halen kullanılan aminoantipirin bileĢiği yeni biyolojik aktivite gösterecek moleküllerin modellenmesinde ana iskelet olarak seçilen yapılardandır. Ayrıca farklı halka üyesi (4,5,6) sayısına sahip heterohalkalı, aromatik veya aromatik olmayan furan, tiyofen, piperidin, pirol, piridin, pirimidin, piperazin, izoksazol gibi yapıların modellemeye dahil edilmesiyle farklı özellikte çeĢitliliğe sahip yeni bileĢiklerin eldesi mümkün olmuĢtur. Bu çalıĢmada; ilk basamakta antipirin ana iskeletinin imin türevleri sentezlenmiĢtir. Ġmine bağlı aril grupları biyolojik aktivite açısından yapıdaki çeĢitliliği olumlu yönde arttıracağı düĢünülen furan, tiyofen gibi heteroaromatik halkalardan seçilmiĢtir. Sentezlenen bileĢiklerin yoğunluk fonksiyonel teorisi ile geometrik optimizasyonu yapılmıĢ, HOMO-LUMO enerji seviyeleri ve elektron yoğunluk bölgeleri Gaussian09W/GausView kullanılarak belirlenmiĢtir. Elde edilen bu optimize molekül yapıları kullanılarak seçilen proteinler ile moleküler kenetlenme çalıĢmaları yapılmıĢtır. Ġkinci basamakta ise sentezlenen antipirin iskeletine sahip aril ve hetoaril türevleri, Suzuki bağlanma tepkimesi ile çeĢitli gruplarla türevlendirilmesi tamamlanmıĢtır. Literatüre katılacak bileĢiklerin yapıları, FTIR, 1H NMR, APT 13C NMR, LC-MS/ MS gibi spektroskopik yöntemler ile karakterize edilmiĢtir. Son aĢamada ise elde edilen moleküllerin biyolojik aktivite çalıĢmaları antioksidan çalıĢmalarla desteklenmiĢtir. DPPH radikal süpürme ve metal Ģelatlama aktiviteleri moleküllerin yapı aktivite iliĢkisi açısından değerlendirilmiĢtir. Farmakokinetik özellikleri OSIRIS, Molinspriation program sonuçları ile sunulmuŞtur.