Yüksek LisansAçık Erişim

Arctıınae garcıa-jacas & susanna, centaureınae dumort. ve echınopsınae cass. ex dumort. alttrıbuslarındaki (asteraceae) bazı taksonların yaprak mikromorfolojik ve anatomik özellikleri

2025
0 görüntülenme
0 i̇ndirme
Danışman: Prof. Dr. Melahat Özcan

Özet (TR)

Asteraceae familyasının Cardueae tribusu 12 alttribusa bölünmüştür. Bu çalışmada Arctiinae, Centaureinae ve Echinopsinae altribuslarına ait 6 cinse bağlı 10 taksonunun (Arctium lappa subsp. platylepis, A. minus, Callicephalus nitens, Carthamus lanatus, Centaurea armena, C. rhizantha, C. urvillei subsp. armata, Psephellus dealbatus, Psephellus straminicephalus ve Echinops pungens) yaprak mikromorfolojik ve anatomik özellikleri taramalı elektron mikroskobu (SEM) ve ışık mikroskobu (LM) ile detaylı olarak incelenmiştir. Bu çalışma, Doğu Karadeniz Bölgesi'nden 2013-2023 yılları arasında, bir kısmı önceki çalışmalardan temin edilen ve bir kısmı doğrudan araziden alınan örnekler üzerinde gerçekleştirilmiştir. Mikromorfolojik ve anatomik incelemeler taksonlara ait herbaryum materyallerinden veya araziden alınan örneklerin olgun yaprakları kullanılarak yapılmıştır. Tüm taksonların mikromorfolojik özellikleri ve Carthamus lanatus hariç 9 taksonun anatomik özellikleri ilk defa bu çalışmayla ortaya konmuştur. Yüzey süslemelerine göre taksonların ruminat, ruguloz, sulkat, striat veya pürüzsüz olduğu tespit edildi. İncelenen tüm taksonlarda değişik yoğunlukta basit tüyler ve 7 taksonda kapitat ve/veya klavat salgı tüyleri gözlendi. Anatomik incelemelerde, Callicephalus nitens'in epidermis hücrelerinde diğer taksonlardan farklı olarak rafit kristalleri bulunduğu, 5 taksonun dorsiventral mezofilli, 5 tanesinin ise isobilateral mezofilli olduğu ve tüm taksonların amfistomatik yapraklı olduğu tespit edildi. İncelenen 7 adet Centaureinae taksonunun tamamında 1-4 arasında salgı kanalı ihtiva ettiği, iki adet Arctiniiae taksonununun salgı kanalı ihtiva etmemekle beraber iletim demetleri etrafındaki büyük parankima içeriklerinde salgı maddesi taşıdığı ve Echinopsinae alttribusuna ait E. pungens'in ise herhangi bir salgı kanalı veya salgı maddesi içermediği belirlendi. Tüm taksonların orta damarında 1-8 arasında değişen ilave demetler görüldü. Stomalarının anomositik ya da anizositik tipte olduğu ve mm2'deki stoma sayısı ile indeksleri açısından en yüksek değerler Callicephalus nitens'in ve Centaurea armena'nın üst yüzeyinde tespit edilmiştir.

Yazar

Dr. Ayşegül Yavuz

Bu Yayına Nasıl Atıf Yapılır

Ayşegül Yavuz (Yüksek Lisans Tezi). Arctıınae garcıa-jacas & susanna, centaureınae dumort. ve echınopsınae cass. ex dumort. alttrıbuslarındaki (asteraceae) bazı taksonların yaprak mikromorfolojik ve anatomik özellikleri, 2025, Artvin Coruh University.

Anahtar Kelimeler

Lisans

Tüm Hakları Saklıdır

Bu eser belirtilen lisans koşulları altında paylaşılmaktadır.

Artvin Coruh University tezlerinden daha fazlası